Dikste Wilg

  • Wetenschappelijke naam – Salix alba
  • Nederlandse naam – Schietwilg
  • Standplaats – Wilgenbos, aan het oerbospad, Almere
  • Eigenaar/beheerder – FlevoLandschap
  • Plantjaar – 1968 (spontane zaailing)
  • Omtrek – > 800 cm (2026)
  • Hoogte – 27 meter
  • Bijzonderheden – Dikste meerstammige wilg van Almere

Het Wilgenbos in Almere is een bijzonder natuurgebied met een opmerkelijke ontstaansgeschiedenis. Kort na de drooglegging van Zuidelijk Flevoland in 1968 kreeg de natuur hier vrij spel. Op de natte, voedselrijke kleigrond kiemden miljarden wilgenzaadjes, terwijl achtergebleven wilgentenen – ooit gebruikt voor dijkstabilisatie – uitliepen en wortel schoten. Zonder aanplant of menselijk ingrijpen ontstond zo een uniek, spontaan wilgenwoud.

Het gebied beslaat ongeveer 100 hectare en maakt deel uit van Nationaal Park Nieuw Land. Het Wilgenbos is eigendom van en wordt extensief beheerd door Het Flevo-landschap, met als uitgangspunt dat natuurlijke processen leidend blijven. Daardoor kon het bos zich ontwikkelen via natuurlijke successie tot een dicht, ruig en vrijwel ondoordringbaar geheel – niet voor niets wordt het ook wel de ‘polderjungle’ genoemd.

Centraal in het gebied ligt een voormalige zandwinplas, omgeven door bos. Vooral schietwilgen bepalen hier het landschap, zowel rond de plas als op het zogeheten Wilgeneiland. Daarnaast komen diverse struikvormige wilgensoorten voor, zoals geoorde wilg, amandelwilg en boswilg. De weelderige groei, gecombineerd met omgewaaide bomen, dichte struiken en een rijke onderbegroeiing van onder andere brandnetel, kleefkruid en tegenwoordig veel bramen, geeft het bos een bijna tropische uitstraling. Veel bezoekers vergelijken het dan ook met een oerbos of zelfs een regenwoud.

In het voorjaar is het Wilgenbos een feest voor de zintuigen. Dan vullen de zang van talloze vogels en het frisse groen het gebied. Bijzondere bewoners zijn onder meer de ijsvogel en de bever, terwijl ook de variatie aan korstmossen opvalt en bijdraagt aan de hoge natuurwaarde. Samen met de naastgelegen Lepelaarsplassen en het Vaartsluisbos vormt het Wilgenbos een ecologisch waardevol geheel binnen Nationaal Park Nieuw Land.

Voor wandelaars is het gebied deels toegankelijk via onverharde paden, waaronder de populaire Oerbosroute. Wie hier loopt, ervaart hoe rauw en avontuurlijk natuur in de polder kan zijn. Bovendien staat het Wilgenbos via een brede natuurstrook in verbinding met de Oostvaardersplassen. Zelfs de kruising met de Grote Vaartweg vormt daarbij geen obstakel: dankzij een speciaal ontworpen brug kunnen dieren hier ongehinderd onderdoor lopen of zwemmen.

Het Wilgenbos is daarmee een zeldzaam voorbeeld van hoe spontaan ontstane natuur kan uitgroeien tot een rijk, dynamisch en indrukwekkend landschap – een echt oerbos, midden in Flevoland.

De dikste wilg heeft een stamomtrek van maar liefst 800 cm en staat aan de rand van het Wilgenbos.

Omdat het een meerstammige wilg is, is de omtrek meten niet goed mogelijk. De omtrek om de boom op ongeveer 1 meter hoogte is ongeveer 800 cm.

Tijdens de zomerstorm in juli 2023 is een flinke tak afgebroken.

Locatie: langs het pad van de Oerbosroute, Wilgenbos, Almere

tekst en foto’s: Herbert Koster