Valkenswaard-Waalre
Bomen & Struiken
woensdag23okt2019

Herfstbladval

Jaarlijks is het weer afwachten hoe de bomen en struiken zullen reageren op de weersinvloeden van dat jaar. Erg voorspelbaar is het niet dus is het gewoon maar afwachten wat er gaat gebeuren. Soms zijn er toch wel enkele aanwijzingen te zien in het verloop van de voorgaande maanden. Dan kunnen bij droogte en felle zonneschijn al de buitenste bladeren van bomen door zonnebrand beschadigd zijn. Die zijn dan al bijvoorbeeld bij de laanplatanen afgestoten. Hetzelfde beeld kan zich ook later voordoen bij een donkerrode esdoorn. In tegenstelling tot andere jaren zijn hier nu de topbladeren van de uitstekende takken aan het verkleuren naar oranje en bruin. Zo worden de jongste bladeren daarbij dus als eerste afgestoten.

uitgedunde kroon platanenDie platanen in de laan worden nu in hun geheel uitgedund alsof er een schot hagel of een woeste hagelbui doorheen is gejaagd. Het blad is daarbij nog groen of geel en weinig bruin verkleurd en maakt de indruk eigenlijk al te vroeg geloosd te zijn. Hierbij is ook mooi te zien dat de bladsteel een kokervormige voet heeft. Daar had het blad de knop voor het volgend jaar al omvat.
Ook de Amberboom (Liquidambar) heeft van die handvormige bladeren al zijn die met hun vijf punten wel wat verder ingesneden. Ook daar zijn door de hele boom heen de bladeren aan het vergelen. Daarna worden ze geloosd nog voordat ze de anders vaak gebruikelijke prachtige kleurenvariaties hebben verworven. Misschien zal dat later bij de rest nog gebeuren. Ook hier zijn de holle bladvoeten te zien. Maar wel in mindere mate.

Naast de vele bladvormen waarbij een steel samen met een bladschijf afgestoten worden door het vormen van een kurklaagje aan de steelvoet zijn er ook andere systemen. De Robinia pseudo-acacia bijvoorbeeld heeft lange samengestelde bladeren. Daar laten de deelblaadjes na geelverkleuring netjes met een heel kort steeltje los van de centrale steel. Pas daarna wordt de centrale bladstengel geloosd zodat de bladdelen gescheiden van elkaar de aarde bereiken om daar in de kringloop als voeding te gaan dienen.

vruchten toverhazelaarOpmerkelijk tussen al die verschillende boom en blad verschijnselen is nog dit jaar de vreemde gang van zaken bij de Toverhazelaar (Hamamelis mollis). Daar vergeelt de rand van het dikke donkergroene blad eerst. Daarna wordt het bruin en krult naar boven om. Tenslotte valt het blad af en dan komen als bij toverslag de dikke iets viltige doosvruchten aan de tak tevoorschijn.
Zo is er veel als in andere jaren maar zijn er toch verschillen.

Jan van Twisk,
Waalre, 23-10-2019

Meer foto's
Meer natuurweetjes