Zuidwest Veluwezoom
Vogels
zaterdag15okt2022

Vogel excursie landgoed Lichtenbeek

paddenstoelen

Op zaterdag 15 oktober 2022 Heeft de vogelwerkgroep IVN ZWV een mooie herfstwandeling gemaakt door Landgoed Lichtenbeek. 

Het was een wandeling van ca 4,5 km en we hebben er ongeveer drie uur overgedaan, wandelen en kijken, en luisteren naar de vogels in het landschap met mooie herfstkleuren.

deelnemers

Er waren 14 deelnemers inclusief de gidsen.

 Landgoed Lichtenbeek werd gesticht als buitenplaats in 1651. Onder andere het koetshuis en de boerderij uit die tijd zijn bewaard gebleven.

Daarnaast was dit een belangrijk gebied tijdens de operatie Market Garden en de Slag om Arnhem. De palen die je in het gebied tegenkomt zijn oude grenspalen van de gemeente Arnhem.

spotten

 We hebben de volgende vogels gezien, genoteerd door Marleen Kalsbeek:

Groepjes trekkende vinken

Koolmees

Boomklever

Pimpelmees

Boomkruiper

Buizerd

Roodborst

Sperwer; eerst zagen we plukresten, later lang naar de aanvallen van zwarte kraai op sperwer en van sperwer op zwarte kraai staan kijken.

Witte kwikstaart boven op het dak van het Roadhouse

Spreeuw

Groenling, of was het toch een groene kruisbek?*

Merel

Keep

 

Winterkoning

Goudhaan

Grote bonte specht

Zwarte kraai

Houtduif

Kuifmees, door Sjon gezien

Groepje koperwieken met hun hoge sisjes

Zwarte mees

Holenduif

   

*Er zijn kruisbekken in dit gebied, we hebben ze wel gehoord, maar helaas niet goed gezien.

vliegenzwam

Kruisbek Sommige vogelsoorten zijn eenvoudig te herkennen aan hun kenmerkende snavel. Eén van die vogelsoorten is de kruisbek, met zijn gekruiste boven- en ondersnavel. Deze snavel is goed te gebruiken om zaden uit dennen- en sparappels te halen. Verder eten zij graag knoppen, boomscheuten en insecten. Vooral in de trektijd en in de winter zijn deze vinkachtigen vaak in grote groepen, samen met mezen, vinken, kepen en dergelijke, in de Nederlandse bossen te vinden.

De kruisbek is een grote vinkachtige, vaak aan de roep al herkenbaar aan het “kiep kiep” geluid. Mannetjes hebben een oranje/rode kleur, terwijl het vrouwtje geheel groen is. De kruisbek is te verwarren met de roodmus, de groenling en de goudvink.

Groepsvogel

Kruisbekken bevinden zich vaak in grote groepen in onze bossen. In zo’n groep vormen mannetje en vrouwtje een paartje en ergens tussen februari en april worden de eieren gelegd, in een nest hoog in een boom. Alleen het vrouwtje bemoeit zich met de nestbouw. Tussen de struiken zoekt zij naar dennentakjes, schors, mossen, korstmossen en dierenharen om haar nest mee te bekleden. Uiteindelijk legt zij zo’n drie à vier eieren. Na ongeveer 15 dagen komen de eieren uit en na plusminus 3 weken vliegen de jongen uit. Na het uitvliegen zijn de jongen nog steeds afhankelijk van beide ouders, deze blijven hun jongen voeden tot wel zes weken na uitvliegen. Vanaf de jaren ’70 broedt de kruisbek in ons land, waarbij het aantal paartjes flink fluctueert. In de jaren 1998 tot 2000 broedden hier 100 tot 3.500 paar.

 Naaldbossen

Kruisbekken zijn vooral te vinden in oudere naaldbossen in het zuiden, midden en oosten van het land, vooral in bossen met fijnspar en grove den. In de winter zijn deze vogels vaak te vinden in lariksen, de enige naald-verliezende boom in de winter. Soms kunnen, tijdens een invasie, grote aantallen kruisbekken in Nederland worden waargenomen, vaak met een eerste piek in mei en een tweede in oktober.

Grote kruisbek

Naast de “gewone” kruisbek, worden in Nederland ook grote kruisbekken waargenomen. Eind vorig jaar werden zij bijzonder veel gezien en nog steeds worden zij waargenomen, ook met nestmateriaal in de snavel. Onderzoekers bij Stichting Ornithologisch Veldonderzoek Nederland (Sovon) denken zelfs dat deze zeldzame vogel tot broeden is gekomen en vraagt vogelaars extra op te letten op “broedverdachte” waarnemingen en deze te melden bij Sovon. Na de vorige invasie van grote kruisbekken (2013), broedden deze vogels onder andere op de Veluwe en in Brabant.

 Grote kruisbekken lijken erg op de gewone kruisbek, maar hebben een naar verhouding zwaardere kop en grotere snavel.

 Bronnen: Sovon, Vogelbescherming Nederland ©Animals Today Walter Eijndhoven

Vogelbescherming Nederland

 

De Vogelwerkgroep zal in de winter weer een excursie organiseren, dit zal minimaal twee weken van te voren aangekondigd worden per email.

 

Els Roode

Vogelwerkgroep IVN ZuidWest Veluwezoom.