Vrouw in blauwe jurk glimlacht in groene tuin met bloeiende bloemen. Biodiversiteit

Tuinrangers helpen Capelle vergroenen

Zuid-Holland 1 juli 2026

In Capelle aan den IJssel groeit een groene beweging. Met de inzet van vrijwillige Tuinrangers helpt de gemeente bewoners om hun tuin groener, biodiverser en klimaatbestendiger te maken. Een jaar na de start hebben de negen Tuinrangers (waarvan één in opleiding) al bijna 100 tuinen bezocht en advies op maat gegeven.

Wat doen Tuinrangers?

Van initiatief naar groeiend netwerk

Het Tuinrangerproject in Capelle ontstond toen Annika van Wensveen, Projectleider klimaatadaptatie en biodiversiteit bij gemeente Capelle aan den IJssel, vorig jaar een oproep voorbij zag komen. Over een digitale informatiesessie voor gemeenten rond het Tuinrangerproject van IVN en Steenbreek. Ze herkende meteen de potentie van Tuinrangers: ‘Ik dacht: hier zit veel meer organisatiekracht achter en een gezamenlijke opleidingsstructuur. Dat zag er steviger uit en kansrijker dan eerdere initiatieven.’
De gemeente had jaren geleden al eens gewerkt met tuinambassadeurs, maar dat initiatief verwaterde. Met de komst van de Tuinrangers wordt opnieuw gebouwd aan een duurzaam netwerk. Dit keer met meer ondersteuning en structuur.

Persoonlijk advies aan huis

De kracht van de Tuinrangers zit volgens Annika in de persoonlijke aanpak. Waar gemeenten vaak vooral informeren en zenden, brengen Tuinrangers advies op maat, direct in de tuin van bewoners.

‘We deden al veel aan informatievoorziening, maar Tuinrangers zijn echt een aanvulling. Ze kijken samen met bewoners in de tuin en stemmen hun advies af op wat iemand kan en wil doen,’ legt ze uit. En de boodschap komt niet van de gemeente. ‘Je staat niet als ambtenaar in iemands tuin. Dat maakt het toegankelijker en laagdrempeliger,’ aldus Annika.

Twee vrouwen bespreken diagrammen aan een buitentafel in een tuin, omgeven door groen.

Kleine stapjes en grote veranderingen

Tuinranger Hanneke van der Griendt startte de Tuinrangerstraining in januari 2025 en bezocht haar eerste tuin in juni vorig jaar. Ze heeft ondertussen al 28 tuineigenaren geholpen om deze natuurlijker en klimaatbestendiger te maken; van versteende tuinen tot groene paradijsjes: overal valt iets te winnen.
‘In de meeste tuinen is al wat groen, maar er is bijna altijd nog wel iets te verbeteren. Soms een klein beetje, soms juist heel veel,’ vertelt ze.
De aanpak is praktisch en realistisch. Grote veranderingen worden niet opgedrongen, juist kleine stappen staan centraal.
‘Het heeft geen zin om te zeggen: haal alles eruit en begin opnieuw. Je moet aansluiten bij wat iemand wil en kan, en dan stap voor stap gaan.’ Sommige bewoners gaan zelf aan de slag, anderen kiezen ervoor om hulp in te schakelen, bijvoorbeeld van hoveniers.

Bij een gele bloem zit een insect, met paarse bloemen op de achtergrond.

Enthousiasme werkt aanstekelijk

Wat opvalt, is dat vergroening zich soms als een olievlek verspreidt door buurten. ‘Ik zie dat mensen elkaar informeren,’ zegt Hanneke. ‘In een straat waar ik eerder ben geweest, kom ik nu ook vaker bij andere bewoners. Ze zijn enthousiast geworden door wat ze bij de buren zagen, of door het enthousiaste verhaal van een buur!’
Annika: ‘De Tuinrangers sluiten bovendien aan bij andere gemeentelijke initiatieven, zoals acties rond tegelwippen of wijkactiviteiten. Daardoor bereiken en enthousiasmeren ze ook nieuwe doelgroepen die anders minder snel in aanraking komen met vergroenen.

Natuurtips voor elke tuin

Wat kunnen bewoners zelf doen? Volgens Hanneke hoeft het niet ingewikkeld of duur te zijn om de natuur een handje te helpen. ‘Een van de simpelste dingen die je kan doen is een waterschaal neerzetten met wat steentjes erin. Voor vlinders en andere insecten. En een bijenhotel ophangen. Dat helpt direct en is voor iedereen haalbaar.’
Daarnaast krijgen bewoners die een bezoek krijgen van een Tuinranger uitgebreide naslaginformatie mee, zoals een bloeikalender en handige adressenlijsten. ‘Zo kunnen ze na het bezoek verder aan de slag.’

Vogelbadje met stenen en keramische vogels, omringd door groene planten en bessen.

Van advies naar lange termijneffect

Hoewel het project al veel oplevert, liggen er nog kansen om het lange termijneffect voor de stad zichtbaar te krijgen. Hanneke: ‘Ik zou het leuk vinden om een tuin terug te zien, maar dat is niet de opzet van het project. Een hele enkele maal maak ik een tweede afspraak bijvoorbeeld omdat men een tuin helemaal op de schop wil gooien en eerst het basisplan wil maken. Dan kom ik nog een keer voor beplanting terug.
‘Deelnemers krijgen een aantal follow up mails en enquêtes vanuit de organisatie’, vult Annika aan. ‘En wij ontvangen een jaarlijkse rapportage van IVN/Steenbreek. Daarin staan ook de cijfers die bewoners aan het bezoek hebben gegeven, en dat stemt heel positief. Het tuinadvies van de Tuinrangers wordt gewaardeerd met een 9.5 gemiddeld!’

Tuinrangers in Zuid-Holland

Het Tuinrangersproject Nederland is een initiatief van Steenbreek en IVN ter ondersteuning van gemeenten bij de opgave voor biodiversiteitsherstel. In Zuid-Holland zijn inmiddels zeven Tuinrangergemeenten: Capelle aan den IJssel, Hoeksche Waard, Krimpenerwaard, Nissewaard en Zoetermeer, Kaag en Braassem, Nieuwkoop. Uiteraard zijn nieuwe gemeenten welkom!

Foto’s Hanneke en tuinrangerpakket: Jan Kok

Papieren en bloemen op een tafel, met bloeikalender en vogelgids in gebruik.

Deel deze pagina