Stinzenplanten in detail

Stinzenplanten
Stinzenplanten bloeien al heel vroeg in het voorjaar. Ze beginnen al begin maart en bloeien door tot in april. Deze prachtig bloeiende planten zijn in het verleden, vanaf de Middeleeuwen, van buiten Nederland ingevoerd en verwilderd geraakt. De planten zijn inmiddels ingeburgerd. 

Destijds zijn de Stinzenplanten geplant op buitenplaatsen: kasteeltuinen, oude boerenerven, kloostertuinen e.d., vooral in Friesland, Groningen, de Achterhoek, buitenplaatsen bijv. langs de Vecht  en ook de binnen duinrand. 'Stins' is een Fries woord dat vanaf 1400 na Chr. wordt gebruikt voor 'stenen huis'. Bekijk voor meer informatie Stinzen en Staten in Friesland

Plantenwerkgroep

                              Stins (boven) en Staat (onder) in Friesland

Ook in ons gebied komen stinzenplanten voor o.a. in de binnentuin van de Ridderhofstad Gunterstein in Breukelen. Lees voor meer informatie over stinzen in onze omgeving Rapport Duurzame Stinzen van de gemeente Utrecht.

De aanplant van Stinzenplanten kreeg een extra impuls na 1770 bij de intrede van de aanleg van tuinen en parken in de Engelse Landschapsstijl. De mensen gingen uit van de natuurlijke schoonheid van heuveltjes, vijvers en meanderende watertjes, bomen en struiken. Stinzenplanten zijn planten die in een bepaald omgrensd gebied alleen voorkomen in de tuinen en parken van buitenplaatsen maar ook van oude boerentuinen, stadswallen e.d.

IVN DRVU - Werkgroep Planten. StinzenplantenexcursieStinzenmilieu
Het stinzenmilieu wordt vooral bepaald door de bodem op de grens van voedselarme zandgronden en lager gelegen klei- of veengronden.
De bodem moet los, voedselrijk en luchtig zijn en bovendien snel opwarmen in het vroege voorjaar. De samenstelling van de grond is ongeveer zoals in de hellingbossen van Limburg.

Plantenwerkgroep
       Uiterlijk (l-r) van een echte bol, stengelknol, knol en een wortelstok

Bol, knol of wortelstok
Een groot deel van de stinzenplanten overwintert als bol. Denk hierbij
aan de bostulp en het sneeuwklokje. Een ander deel overwintert als knol zoals de voorjaarshelmbloem. Of als wortelstok zoals de anemoon, winterakoniet en wit hoefblad. Het zijn allemaal echte vroege voorjaarsbloeiers, als de bomen nog kaal zijn. Zij zorgen voor een uitbundig voorjaarsfeest: veelzijdig en kleurrijk.

Naar Stinzenplantenexcursie