Natuur & Recreatie

Bestemming Nederland was in 2021 wederom populair en de recensies zijn positief: mensen zijn vol lof over onze natuur. En dat is niet voor niets. Een natuurervaring brengt de mens veel goeds: we worden er gelukkiger en gezonder van. Deze populariteit betekent ook dat drukte in natuurgebieden toeneemt. Het is onze gezamenlijke verantwoordelijkheid om in te staan voor de kwaliteit van het toerisme, de natuurbeleving van de recreanten en de spreiding van de bezoekers. Uiteindelijk werken we toe naar een waardevolle bijdrage voor het gebied en verbinding met bewoners, bezoekers en ondernemers. De in 2021 gelanceerde IVN Trektochten inspireerden 180 recreanten om een meerdaagse wandeltocht te doen, dwars door Nederlandse nationale parken en natuurgebieden. Er werden 8 beleefweken en -weekenden georganiseerd. Het aantal recreatieondernemers dat de nieuwsbrief Natuur & Recreatie ontvangt groeide met 17% naar 3.318. 

natuur en recreatie visual jaarverslag

Nationale Parken

In een jaar waarin corona wederom de wereld in zijn greep hield werd nogmaals duidelijk hoe belangrijk de natuur voor ons is – en in het verlengde hiervan onze nationale parken. Na wisselende lockdowns en maatregelen kijken wij terug op een bewogen jaar in de nationale parken. Deze bijzondere tijden vroegen om flexibiliteit en een creatieve invalshoek om bezoekers, ondernemers, vrijwilligers en basisscholen te blijven bereiken met educatie- en communicatieactiviteiten.

We hebben ons sterk ingezet, samen met onze partners, om mensen zich (weer) te laten verwonderen over de natuur. Deze band met de natuur draagt bij aan de individuele gezondheid, het welzijn van mensen en aan een duurzame samenleving. Daarnaast zetten wij sterk in op het creëren van bewustwording over maatschappelijke en ecologische vraagstukken. Op die manier willen we een duurzame(re) gedragsverandering realiseren met de gedachte ‘Waar je om geeft, daar wil je voor zorgen’.

Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit heeft IVN de opdracht gegeven om zorg te dragen voor de coördinatie van de communicatie en educatie in 19 van de 21 Nationale Parken in Nederland. De parken zijn de afgelopen jaren in transitie en werken ernaartoe om Nationale Parken te worden met (inter)nationale aantrekkingskracht, voor deze en toekomstige generaties.

In 2019 is de landelijke educatiestrategie Magische Momenten gelanceerd. Sindsdien werken de nationale parken toe naar integratie van deze strategie in hun eigen beleid. IVN werkt hierin als onafhankelijke partner nauw samen met zowel landelijke partners (het Nationale Parken Bureau) als met de ‘streekholders’ in de diverse gebieden. Deze streekholders zijn belangrijke partners uit de streek die allen een bijdrage willen leveren aan communicatie en educatie in de gebieden – variërend van terreinbeheerders tot marketingorganisaties tot de landbouw.

Gastheer van het Landschap

Ondernemen in de natuur is een voorrecht. Met het programma Gastheer van het Landschap leiden we recreatieondernemers op tot échte kenners en gastheren van hun landschap. In 2021 zijn er in het hele land 10 programma’s gestart met een cursus. Hierin werden 110 recreatieondernemers opgeleid om hun gasten het verhaal van het landschap te vertellen. Met dit groeiende landelijke netwerk van gelijkgestemde ondernemers delen we kennis, inspiratie en werken we samen toe naar hetzelfde ideaal: ondernemen in én met de natuur. Zo ontstaat balans tussen het geweldige landschap dat bijdraagt aan het succes van recreatieondernemingen, en de gasten die ervan kunnen blijven genieten.

IVN Trektochten

In een tijd waarin we veel ‘moeten’ en van onszelf vragen, is er behoefte aan rust en ontspanning. Wandelen is bij uitstek de manier om te vertragen, de natuur optimaal te ervaren en je te verwonderen over haar schoonheid. Vanuit dat uitgangspunt ontstonden de IVN Trektochten. De eerste twee IVN Trektochten zijn gelanceerd in 2021 en laten recreanten de Nederlandse natuur écht ontdekken met een meerdaagse wandeling, uitgezet door IVN- vrijwilligers uit de omgeving, weg van de gebaande paden. Niet alleen verkennen wandelaars prachtige routes in Nationaal Park De Biesbosch of oergebied De Maashorst, zij maken ook kennis met IVN Gastheren van het Landschap door middel van een overnachting, lunch of een kopje koffie. Zo kom je langs de bijzonderste plekken! 

ivn trektochten jaarverslag

Beleefweken

De Beleefweek (of Beleefweekend) is een week waarin een heel netwerk van IVN Gastheren van het Landschap binnen één gebied samenwerkt om bezoekers en bewoners een week lang het gebied te laten beleven. Een grote publiekstrekker, zo bleek ook in 2021. Naast speciaal uitgezette fiets- en wandelroutes vonden talloze activiteiten plaats. Van een snorkelsafari in de Oosterschelde tot yoga in de duinen van Zuid-Kennemerland. De populariteit van Beleefweken neemt toe en het initiatief verspreidt zich kriskras door Nederland. Zo vond dit jaar de eerste Beleefweek plaats in het noorden van Nederland: de Drents-Friese grensstreek, die nationale parken Dwingelderveld en Drents- Friese Wold behelst. In Limburg bundelden drie nationale parken hun krachten voor een internationale Beleefweek in heel Nederlands en Belgisch Limburg. De Utrechtse Heuvelrug deed voor het derde jaar op rij mee en organiseerde in samenwerking met partners meer dan 60 activiteiten!

Oosterscheldeweek
Uiteraard waren er ook dit jaar aanpassingen nodig i.v.m. de bijzondere omstandigheden die de coronacrisis bracht, zoals in Nationaal Park Oosterschelde: ‘Na de positieve ervaringen met digitale excursies tijdens coronajaar 2020 heeft Nationaal Park Oosterschelde in 2021 een combinatie gemaakt tussen fysieke activiteiten en een digitaal programma. De bezoekersaantallen van de Oosterscheldeweek waren bijzonder hoog, meer dan 3.000 mensen namen deel aan de fysieke activiteiten. Daarnaast werden ook de dagelijkse digitale excursies weer erg goed bekeken’, aldus Wilco Jacobusse, IVN Coördinator Nationaal Park Oosterschelde.