Groencafé – Fochteloërveen

Dat was weer volle bak op 26 maart, met 55 bezoekers! Jacob de Bruin van Natuurmonumenten nam ons mee in de ontstaanswijze en geschiedenis van hoogveen in het algemeen, vertelde over grote veengebieden in Zweden en Ierland en zoomde daarna in op het Fochteloërveen. Dit alles geïllustreerd met een prachtig filmpje en veel mooie foto’s.

Er blijken maar liefst 20 soorten veenmos te bestaan, die -als de omstandigheden nat genoeg blijven- kunnen zorgen voor veenbulten die tot wel 7 meter hoog kunnen zijn. In deze veenpakketten zit enorm veel CO₂ opgeslagen. Als het veen zou verdwijnen komt al die CO₂ vrij in de atmosfeer en versnelt daarmee het proces van klimaatverandering.

In veengebieden vinden veel bijzondere dieren en planten een plek. Voor het Fochteloërveen werden o.a. genoemd: drie soorten slangen, heidekikkers, otters, dassen, wasbeerhonden, klapeksters, grauwe klauwier, boomvalk en slangenarend. En qua planten bijvoorbeeld zonnedauw, lavendelhei en valkruid. En dan natuurlijk de overdaad aan libellen en andere insecten.

Redenen genoeg om het hoogveen te koesteren. In het Fochteloërveen wordt daarom al vele jaren gewerkt aan herstel van het veen. Op dit moment worden nieuwe damwanden aangebracht waarbij een leemlaag moet zorgen voor waterdichte compartimenten. Een enorme klus die zo goed als mogelijk CO₂-neuraal wordt uitgevoerd.

Verdroging is niet het enige probleem in het gebied: de hoeveelheid stikstof die neerslaat zorgt voor overdadige groei van pijpestrootje, waardoor andere soorten planten nauwelijks kans krijgen. Aan de bron van het probleem wordt (nog) weinig gedaan, met spitten probeert het beheerteam het pijpestrootje op sommige plekken enigszins terug te dringen.

Helaas is Nederland als groot-afnemer van veen/turf voor potgrond direct verantwoordelijk voor vernietiging van veengebied in het buitenland.  Wil je op eigen kleine schaal iets doen tegen het afgraven van veen in bijvoorbeeld Zweden en Ierland; koop potgrond die turfvrij is! En zeg het voort. Er is inmiddels voldoende alternatief verkrijgbaar. In andere Europese landen wordt gebruik van turf al verboden. Nu wij nog.

Tekst: Inge Pfeiffer