Werken met de zeis

In het najaar is het de tijd om de heide op te schonen. Dat betekent dat, om de biotoop niet te laten overwoekeren door andere soorten, o.a. opschot van berken, naaldbomen en bramen wordt verwijderd. Dit gebeurt overwegend handmatig met gebruik van handgereedschap. Er wordt gespit, gezaagd, geknipt, uitgetrokken en tevens gemaaid met de zeis. De zeis is een landbouwhandwerktuig dat wordt gebruikt om gras, graan, kruiden of ruigte handmatig te maaien. Het is een gebruiksinstrument dat uit de vergetelheid lijkt te worden gehaald. Aan een lange gebogen houten steel met handvatten zit aan het uiteinde een licht gebogen stalen met scherpe snede en een brede rug. Om met dit instrument te kunnen werken is scholing vereist.

Het landschap Overijssel organiseert cursussen in hantering van de zeis en Peter Fleurke, lid van de werkgroep Landschapsonderhoud, ging de uitdaging aan om er mee te leren werken. Hij slaagde met vlag en wimpel. Wanneer er op een heideveld gewerkt wordt gebruikt hij een zeis met een kort mes. Daarmee snijdt hij met gerichte slagen de venijnig stekende uitlopers van de braam af. Op grasachtig terrein verruilt hij het korte mes voor een langer exemplaar. Dan maait hij met een halve cirkelvormige, slingerende beweging van rechts naar links. Dat gebeurt dan met vloeiende en ritmische bewegingen. Het resultaat is hetzelfde, want het mes wint het van het gewas. Werken met de zeis is een techniek die niet verloren hoeft te gaan. Het is namelijk een efficiënte methode om handmatig te snoeien. Peter is de uitdaging aangegaan. De hoop is dat ook een jongere generatie zijn voorbeeld volgt.