Column week 29, Het huis en de slijm

Het was een regenachtige dag geweest. Het vocht hing nog in de lucht. Op mijn raam zag ik een slak omhoog glijden. Ja, écht omhoog glijden. Naar mijn gevoel kun je alleen maar omlaag glijden. Maar nee, deze slak gleed omhoog. Het dier zat aan de buitenkant(gelukkig) en ik spoedde mij naar buiten voor een foto. Ik koos voor de foto die je hierbij ziet omdat je het slijm goed kunt zien én het huisje van de slak. Ik weet dat ik geen vrienden maak als ik zeg dat ik wel een beetje onder de indruk was van deze slak die omhoog gleed en daarbij ook zijn huis nog meenam. Ik maakte onlangs een trektocht van ruim 3 ½ week in Frankrijk en had een rugzak van ca 10 kg bij me en dat was soms best zweten. Dus ik heb bewondering voor die slak.

Maar er kwamen zo ook wat vragen boven: dat huisje, hoe komt hij er aan en waarom glijdt hij niet van het raam af naar beneden. Nu kun je van alles vinden op internet maar ik wil ook wat eigen waarneming weergeven in deze column want wat is zo’n column schrijven: niets anders dan een waarneming dichtbij huis toch?
Zoog hij zich vast aan het raam misschien? Maar dan moet dat slijm kleverig zijn anders blijft hij niet hangen. Dat blijkt inderdaad zo te zijn: het is kleverig. Hij is dus vrij om dwars, omhoog, omlaag en zich schuin voort te bewegen. Wat een vrijheid! De slak heeft geen benen of poten, maar wel een grote voetzool. Dat is een sterke spier. Door die spier samen te trekken en weer uit te strekken, beweegt hij zich voort. Bij de mond zit een klier, waarmee hij slijm kan maken. Dat wordt het 'zilverspoor' dat de slak achterlaat, wanneer hij over een ruw oppervlak kruipt. Dat heb je vast wel eens gezien …tegen je raam of deur, bij het eerste licht van de dag.

Al bij zijn geboorte heeft een slak een heel klein huisje op zijn rug: het zogenoemde embryohuisje. Tijdens de eerste jaren van zijn leven maakt een slak continu huizenmateriaal, vooral kalk, aan om zijn huisje gelijke tred te laten houden met zijn eigen groei. Dat materiaal wordt geproduceerd door een speciaal orgaan, de ‘mantel’, die zich in het centrum van het gat van het huisje bevindt.
Met bovengenoemde ’wetenschap’ kijk je nu misschien toch even anders naar dit bijzondere, algemene dier!

Elza Vis,
IVNnatuurgids

Digitale krantversie Column 2019-29, 17 juli 2019, pagina ?

Naar columns 2019