Een groen schoolplein

Maak van het schoolplein een groen buitenlokaal! Een buitenruimte vol dynamiek, planten en diertjes; een omgeving die uitnodigt om te ontdekken en onderzoeken. Die beweging en vrij spel stimuleert.

Waarom?

In het rapport lees je meer meer over de waarde van een natuurrijke, gezonde buitenruimte rondom scholen. IVN adviseert scholen over mogelijkheden voor financiering en lokale voedselbosjespartners bij vergroening. Daarnaast begeleidt IVN scholen bij het gebruik van het schoolplein als buitenlokaal en het organiseren van onderhoud en beheer van het plein, samen met de leerlingen en de buurt. 

Een groen schoolplein voor jouw school!

Wil je direct aan de slag? Hier vind je meer informatie die zeker van pas komt bij het realiseren van een groen schoolplein!

Gebruik het 10-stappen-plan

Er zijn een aantal basisstappen om een mooi, leuk en duurzaam groen schoolplein te ontwikkelen. Maak gebruik van dit 10-stappen-plan voor een groen schoolplein.

IVN Groene Schoolpleinenfonds

Het Prins Bernard Cultuurfonds stelt uit het IVN Natuureducatie Groene Schoolpleinenfonds in 2022, 2023 en 2024 elk jaar €25.000 beschikbaar voor projecten die het gebruik van groene schoolpleinen voor natuur- en cultuureducatie stimuleren. Komt jouw project in aanmerking voor het IVN Natuureducatie Groene Schoolpleinenfonds? Check de voorwaarden!

Beheer en onderhoud

Het is verstandig om in een vroeg stadium na te denken over het onderhoud en beheer van het groene schoolplein. Een groen schoolplein vergt meer beheer dan een grijs tegelplein. Bespreek met de ontwerper het onderhoud en beheer: wat houdt zijn/haar ontwerp in voor het beheer? Bespreek met de hovenier, het team en betrokken ouders hoe het schoolplein straks beheerd wordt. En welke rol is er voor de leerlingen?

Er zijn diverse beheer- en beleefkalenders beschikbaar die je hierbij kunnen helpen. In een beheer- en beleefkalender wordt vastgelegd:

  • welk deel van het groen door wie wordt beheerd + wanneer in het jaar.
  • het educatief gebruik van het groene schoolplein: wat gaan de verschillende groepen beheren en beleven? Betrek ook de leerlingen!
  • Indien je beheertaken en ontdekopdrachten voor leerlingen in één kalender onderbrengt, ontstaat een mooie link tussen de beheertaak van een groep en de beleving. Ook kun je lessen uit jullie lesmethode van het natuuronderwijs in de kalender opnemen.

Meer tips en voorbeelden vind je via onderstaande links:

Buitenlokaal

Op 13 april 2021 vond de zesde Buitenlesdag plaats. Maar elke dag kan buitenlesdag zijn! Wil jij ook met de klas naar buiten? Meld je aan via www.buitenlesdag.nl!

Accepteer cookies

Financiering

Een groen schoolplein gaat gepaard met een begroting en budget voor de financiering. Mensen en materialen moeten immers betaald worden. Enkele tips om aan budget te komen:

  • Beperk je kosten

De eerste tip is het meest voor de hand liggende: beperk je kosten. Bij het maken van het ontwerp zijn kosten vastgesteld. Is het mogelijk om meer gebruik te maken van vrijwilligers? Hiermee bespaar je al op mankracht. Leen gereedschap van ouders en hergebruik materialen. Ga ook na of ouders, bouwmarkten, de gemeente, groothandel van groen of natuurorganisaties materialen over hebben. Daarnaast kan gekeken worden of een deel van de (ontwerp-)plannen later uitgevoerd kunnen worden. Door de aanleg te faseren kunnen kosten gedrukt worden.

  • Subsidies

Kijk of het mogelijk is om gebruik te maken van subsidies of mogelijkheden voor financiële ondersteuning. Een aantal provincies en gemeenten hebben subsidies voor groene schoolpleinen. Je kunt bijvoorbeeld kijken naar financiële hulp op het gebied van biodiversiteit, regenwater, klimaat, wijkbevordering en sport- en spelmogelijkheden. Kijk daarnaast naar voedselbosjespotentiële fondsen, ook hier is het mogelijk om extra financiën te ontvangen. Op de informatiepagina’s van de provincies vind je meer informatie over de mogelijkheden in jouw provincie.

  • Kom zelf in actie

Naast de gebruikelijke manier om aan extra financiën te komen zijn er tal van acties die je zelf kunt uitvoeren. Wat dacht je bijvoorbeeld van deze opties: een sponsorloop, bakactie, verzamelen van statiegeldflessen of organiseer een markt. Een andere mogelijkheid is het starten van een crowdfundingsactie. Crowdfunding Voor Natuur is speciaal bedoeld voor het realiseren van natuur-gerelateerde projecten. Het project moet daarom altijd een duidelijke relatie hebben met natuur, biodiversiteit, bos en landschap. Voor meer informatie kijk op de website van Crowdfunding voor Natuur.

  • Sponsoren

Sponsoren kunnen hulp bieden op verschillende manieren: financieel, vrijwilligerswerk of door het leveren van goederen. Vaak willen organisaties, winkels of particulieren financieel ondersteunen als hun naam duidelijk genoemd wordt. Daarnaast kun je op verschillende manieren non-financiële hulp krijgen. Vraag bijvoorbeeld bij de gemeente of een natuurorganisatie of zij nog oude bomen hebben. Zaag deze in stukken en je hebt geweldige boomstronkjes om op te staan, zitten en op te spelen. Of neem contact op met een teler en kijk of zij planten en struiken hebben die misschien niet meer goed zijn voor de verkoop. Wellicht kunnen deze voor een zacht prijsje overgenomen worden. Houd ook rekening met het seizoen. In het snoeiseizoen kun je vaak materialen gratis krijgen zoals bijvoorbeeld wilgentakken.

buitenlesVeilig, vrij en sociaal

Kinderen zijn leergierig, ze willen ontdekken en verleggen hun grenzen. Tijdens het spelen leren ze risico’s inschatten en keuzes maken. De speelaanleidingen op een groen schoolplein brengen ander speelgedrag, uitdagingen en risico’s met zich mee dan de stenen pleinen. Het is daarom zeer belangrijk om hier goed over na te denken en leerkrachten en ouders hierin mee te nemen. Voorbeelden en ervaringen van andere scholen kunnen hierbij ondersteunend zijn.

Bij de veiligheid gaat het om het houden van toezicht en veiligheid rondom de speelaanleidingen. Het toezicht houden op een stenen schoolplein is gemakkelijk. Leerkrachten en/of ondersteuners hebben overzicht en zien vrijwel alles. Door bebossing, heuvels of bijvoorbeeld een kruip-door-sluip-door is een andere aanpak noodzakelijk. De kinderen kunnen op meer plaatsen spelen en zich verstoppen. Tijdens het maken van een ontwerp houd je hier al rekening mee. Let bijvoorbeeld op de schoolpleinhoogte van de struiken en de keuze van beplanting. Kies strategische plekken voor speelaanleidingen. Op deze manier kan de toezichthouder rondlopen en toch relatief gemakkelijk het overzicht bewaren.

Alle speelaanleidingen moeten voldoen aan de eisen van het Warenwetbesluit attractie- en speeltoestellen (WAS). Wordt er gekozen voor bestaande speeltoestellen, dan voldoen deze vaak aan de WAS-eisen. Als zelf een constructie wordt gemaakt dan moeten deze nog gekeurd worden. Een ontwerper of hovenier kan hierbij helpen. Hier vind je meer informatie en tips over veiligheid op het schoolplein.

Een groen schoolplein zorgt ervoor dat de jeugd veilig en zorgeloos kan spelen in een uitdagende, groene en rookvrije omgeving. Uit onderzoek van Wageningen Environmental Research (Alterra) en TNO in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid blijkt dat na de herinrichting van een schoolplein tot ‘Gezond Schoolplein’ het sociale klimaat op het plein beter is dan daarvoor. Sjerp de Vries van Wageningen Environmental Research (Alterra): “Na de herinrichting zijn er volgens de kinderen minder ruzies en pesterijen op het plein dan daarvoor. Ook zien ze minder kinderen aan de kant staan. Dit is waarschijnlijk vooral te danken aan de grotere variatie die het groene schoolplein biedt. Het betere sociale klimaat op het plein lijkt door te werken op het emotionele welzijn van de kinderen.”