Westerpoort, groene herstelomgeving
Wat voor de één een openbaring is – de invloed van natuur op mentale gezondheid – is voor de ander al lang vanzelfsprekend. Dat geldt ook binnen de geestelijke gezondheidszorg. Bij locatie Westerpoort van GGZ inGeest ligt die natuur met het bosgebied Lokhorsterduin letterlijk naast de deur. We gingen op bezoek.
Locatie Westerpoort ligt op de grens tussen Bennebroek en Vogelenzang. Nog nét in Noord-Holland. Het is een vervolgkliniek met zowel open afdelingen als een gesloten afdeling. Hier verblijven volwassenen met langdurig, ernstige psychiatrische aandoeningen. Ook (of juist) voor deze groep is een groene omgeving van toegevoegde waarde. Psychiater Lotte Brom bevestigt dat de omgeving bewust wordt meegenomen in de behandeling: “Het wordt niet standaard ingezet, maar wel benoemd als optie tijdens behandelplanbesprekingen. Daarnaast gaan begeleiders regelmatig met cliënten wandelen.”
Natuur als onderdeel van herstel
“Alleen al het verblijven in een groene, rustige omgeving werkt voor veel mensen kalmerend. En dat heeft dan ook weer een gunstige invloed op bijvoorbeeld de samenwerking tussen patiënt en behandelaar. In een stad zijn ook veel meer verleidingen tot slecht gedrag en meer factoren die mensen angstig of achterdochtig kunnen maken. Denk bijvoorbeeld aan drukte of harde geluiden.”
Dagelijks tafereel
Over het terrein zie je mensen met en zonder hond van de ene naar de andere kant lopen. De ene persoon maakt oogcontact en zegt gedag en de andere loopt in zichzelf gekeerd. Het voelt alsof je door een gewone woonwijk loopt.
“Er bestaat geen gemiddelde dag op Westerpoort, dit is zeer divers” vervolgt Lotte Brom. “Er zijn cliënten met een grote mate van zelfstandigheid die vroeg op zijn en naar werk of dagbesteding gaan en/of deelnemen aan therapiegroepen of sportactiviteiten. Er zijn ook cliënten die veel meer ondersteuning en nabijheid nodig hebben om de dag in te delen en voor zichzelf te zorgen. De activiteiten buiten de afdeling zijn dan veel meer gestructureerd doordat het een georganiseerde activiteit is of onder begeleiding.”
Ruimte voor medewerkers
Ook voor de medewerkers zelf biedt de omgeving ruimte om even uit de intensiteit van het werk te stappen. In de pauze even naar buiten kunnen, helpt om opgelopen spanning los te laten en weer op te laden. Dit gebeurt tevens tíjdens het werk, bijvoorbeeld gedurende een wandeling met een cliënt. De voordelen van natuur gelden voor iedereen.
Buurtbewoners tijdens hun dagelijkse boswandeling
Bos Lokhorsterduin vrij toegankelijk
Bijzonder om te weten, is dat bosgebied Lokhorsterduin eigendom is van GGZ inGeest. Logischerwijze maakten we tijdens ons bezoek zelf een korte wandeling. De diverse vogelgeluiden en vele hoge bomen, sommige bijzonder van vorm, maken het een plek waar je vanzelf vertraagt. Je stapt als het ware een andere wereld binnen. Bij mij riep de omgeving spontaan leuke herinneringen aan vroeger op, waar we tijdens paaskamp met de korfbalvereniging of het buurthuis in het bos gedropt werden en maar moesten zien hoe we de weg terugvonden.
Een plek om even heerlijk in weg te dwalen
Onlangs is hier ook een speciale route voor lichamelijke oefeningen geopend: de Kie-fit route. En daar kun je gerust zelf mee kennismaken, want GGZ inGeest heeft dit bosgebied opengesteld voor omwonenden en recreanten. Zo is het niet alleen een plek waar natuur, rust en herstel samenkomen, maar ook waar spontaan sociaal contact ontstaat.
Marjori Hong
Voor IVN Natuureducatie, afdeling Amsterdam, maakt Marjori de reeks ‘Groene GGZ in de praktijk’. Marjori werkt op het gebied van stressregulatie en vitaliteit en is tevens auteur en initiatiefnemer van Gefladder, natuur als mindset.
