Van kikkerdril tot klassenproject

Op het schoolplein van Montessorischool Van Lith in Deventer is het groen niet te missen. Aan de ene kant van het gebouw klimmen kinderen op toestellen, aan de andere kant bloeien fruitbomen in de moestuin. Toen kikkerdril in de klas uitgroeide tot kikkers ontstond er een idee onder de leerlingen van Eline de Vries. Waarom geen poel in de schooltuin? Zij en directeur Madelon Jansen vertellen over hun groenblauwe oase, die inmiddels tal van leven aantrekt.

De kinderen waren direct enthousiast: een vijver op het schoolplein, hoe gaaf zou dat zijn? Samen met haar leerlingen maakte Eline een plan: hoe creëren we zo’n poel en wat kunnen de kinderen zelf doen? Het ene groepje bedacht wat er allemaal nodig was en bekeek of het in de schooltuin paste, het andere maakte een kostenberekening. En leerlingen met veel energie mochten uiteindelijk de schop in de grond zetten om de poel uit te graven. ‘Vanuit de montessorivisie stimuleren we de talenten van ieder kind’, legt Madelon uit. ‘Maar ook kijken we naar de wereld om ons heen en leren de kinderen hoe ze daar zorg voor kunnen dragen. Zorgen voor een vijver in de schooltuin past perfect binnen die visie.’

Groep kinderen en een volwassene bij een kleine vijver in een herfstachtig park.

Klassenbudget

De kosten bleven verrassend laag, dankzij creatieve oplossingen. ‘Elk jaar krijgen we per klas 100 euro klassenbudget om in te zetten voor een eigen project. Dat geld hebben we dat jaar voor de poel gebruikt’, vertelt Eline. ‘En dat was genoeg. We kochten er worteldoek en vijverzeil van, en een paar plantjes. Via Marktplaats vonden we gratis stenen. En ook rondom de school vonden we allerlei keien die we hebben verplaatst naar de vijver. Daar kunnen de kikkers en padden nu op rusten of zonnebaden.’

Vijver vol leven

Inmiddels zijn er een paar jaar verstreken en wordt de poel steeds mooier. Hij is slechts één bij anderhalve meter groot en 80 centimeter diep, maar zelfs deze kleine vijver maakt een groot verschil. ‘Er leeft van alles, en niet alleen kikkers!’ vertelt Eline trots. ‘Met een beetje geluk zie je zelfs eenden, maar we zien vooral allerlei kleine beestjes. Zoals schaatsenrijders, padden, libellen en vlinders.’

‘De vijver stimuleert vooral de verwondering’, gaat Madelon verder. ‘De nieuwsgierigheid van de kinderen wordt echt gewekt. Dat zijn ze van nature al en willen we alleen maar aanmoedigen. Ze leren vragen stellen en kijken wat ze allemaal zien. Als kinderen aan de buitenwerkplekken werken kijken ze tussendoor even wat er gebeurt bij de vijver. Vooral in het voorjaar wanneer alle planten weer gaan groeien.’

Met de vijver als startpunt, geeft de tuinvrouw les over het leven in het water. ‘Met zoekkaarten in de hand gaan groepjes kinderen naar de poel’, vult Eline aan. ‘Hoe gebruik je de zoekkaart? Welke dieren kun je herkennen? En wat gebeurt er in de verschillende seizoenen?’

Vertrouwen in de kinderen

‘Kinderen leren dankzij de poel omgaan met risico’s’, vertelt Eline. ‘Je kunt niet alles dichttimmeren. We leggen uit wat de gevaren zijn en vertrouwen erop dat ze daar goed mee omgaan. Voor de jongere kinderen is er altijd begeleiding, en vanuit mijn lokaal heb ik direct zicht op de vijver.’

De Van Lithschool is blij dat dit spontane idee is uitgebloeid tot een succesvol resultaat. Eline: ‘We hoeven niet meer naar een park om natuuronderwijs te geven – het kan gewoon op school. Mijn advies aan andere scholen: begin klein, betrek de kinderen en vertrouw op hun enthousiasme. Dan blijft het niet alleen mooi, maar ook echt van hen.’

Abstracte kikker in wit en groen op een zwarte achtergrond.

Ook een poel?

IVN zoekt pilotgemeenten die dit voorjaar samen met ons Tiny Poelen willen aanleggen bij scholen en kinderopvanglocaties. Vanuit het project Pad uit de Put brengen we natuurbeleving en biodiversiteit samen op een plek waar kinderen dagelijks komen.