Een vrouw wijst kinderen op planten tijdens een buitenles in een bosrijke omgeving.

Nieuwe peiling Onderwijsinspectie: kinderen vinden natuurles belangrijk, maar willen praktischer aan de slag

Primair onderwijs 17 maart 2026

Groep 8-leerlingen willen dat natuur-, techniek- en aardrijkskundeonderwijs een stuk praktischer wordt. Dat blijkt uit een nieuwe landelijke peiling van de Onderwijsinspectie. Veel lessen binnen het leergebied ‘Mens en natuur’ bestaan nu vooral uit luisteren naar de leerkracht of werken uit een boek, terwijl leerlingen juist graag willen experimenteren, ontdekken en zelf dingen proberen.

Toch zijn kinderen wél enthousiast: ongeveer twee derde van de leerlingen vindt de lessen interessant en hecht waarde aan het vakgebied. Dat enthousiasme is volgens Vincent van der Veen van IVN een groot voordeel. ‘De wil is er, zowel bij kinderen als leerkrachten. Dat biedt kansen voor meer kwalitatief en actief natuuronderwijs.’

Meer buitenlessen

Op veel scholen ontbreekt een techniekhoek of moestuin. Als deze wel aanwezig zijn, worden ze vaak nauwelijks gebruikt. Daarom pleit IVN voor schoolomgevingen waar natuur vanzelfsprekend aanwezig is én waar leerkrachten worden ondersteund bij het gebruik ervan.

‘Slechts 24 procent van de leerkrachten geeft natuurles in een buitenruimte, blijkt uit deze cijfers. Dat is natuurlijk zonde’, zegt Van der Veen. ‘Leren over natuur doe je het beste buiten.’ Om dat te stimuleren organiseert IVN in april de jaarlijkse Nationale Buitenlesdag: een laagdrempelige manier om scholen te helpen vaker naar buiten te gaan.

Ook vrijwilligers kunnen daarbij een belangrijke rol spelen. ‘We werken met duizenden natuurouders en schoolgidsen die scholen helpen om écht de natuur in te gaan en bijvoorbeeld de moestuin te onderhouden. Daarmee wordt het onderwijs niet alleen leuker, maar ook van hogere kwaliteit — het gaat niet per se om méér natuuronderwijs, maar béter natuuronderwijs.’

Kinderen snoeien struiken in een tuin op een koude dag.

Grote verschillen tussen scholen

Uit de peiling blijkt dat scholen sterk verschillen in hoeveel aandacht ze besteden aan natuur- en techniekonderwijs. Dat hangt vaak af van de kennis en interesse van leerkrachten. Daarnaast speelt tijd een grote rol: veel scholen geven prioriteit aan taal en rekenen.

Dat baart zorgen, zegt Van der Veen. ‘Rekenen en taal krijgen nu al zeven keer meer aandacht dan natuuronderwijs. Bewaak die balans. En maak bij de uitwerking van de nieuwe kerndoelen en leerlijnen helder wat er precies van scholen wordt verwacht.’

Vier aanbevelingen van IVN n.a.v. het rapport:

Wees duidelijk over verwachtingen: Werk in de uitwerking van de nieuwe kerndoelen en leerlijnen concreet uit wat er precies van scholen wordt verwacht.
Bewaar balans tussen vakgebieden: Zorg dat natuuronderwijs niet verder in de verdrukking raakt naast taal en rekenen, die nu al zeven keer zoveel aandacht krijgen.
Investeer in natuurlijke leeromgeving: Maak groene schoolpleinen en andere natuurlijke buitenruimtes tot volwaardig onderdeel van de leeromgeving.
Ondersteun scholen praktisch: Help scholen met expertise en vrijwilligers om buitenlessen en moestuinonderhoud structureel mogelijk te maken — voor beter, niet per se méér, natuuronderwijs.