De hemelsblauwe Klokjesgentiaan

Voor het 2e jaar groeit deze op golfbaan de Stippelberg

door Lenie van Hal en Antoon Sijbers

De hemelsblauwe klokjesgentiaan

Deze zeldzame plant groeit links langs de faire way van hole 10 tussen de heide. Heel bijzonder dat deze plant hier groeit.

Het is een zeldzame plant die staat op de rode lijst als kwetsbaar. De klokjesgentiaan heeft hemelsblauwe bloemen, groeit in natte schrale heide en blauwgrasland.

De plant speelt een belangrijke rol als waardplant voor het gentiaanblauwtje, dit is een vlinder. Het is een speciale manier van voortplanting. Het gentiaanblauwtje heeft namelijk ook mierennesten nodig. De klokjesgentiaan is de enige plant als waardplant voor het gentiaanblauwtje. Lees hieronder het boeiende verhaal van ei tot rups tot vlinder samen met de mieren.

Klokjesgentiaan bloem in knop

Na bevruchting zet het vrouwtje de eitjes af op de blauwe nog niet geopende bloemknoppen. De vlinder zet per bloemknop ongeveer zeven eitjes af. Na ongeveer 10 dagen kruipt de larve uit het ei en eet zich een weg door de bloemdelen naar het binnenste van de bloem. Zij eet zich vol en na ongeveer 10 dagen kruipt ze uit de bloem en laat zich op de grond vallen. Dan is zij afhankelijk van de mieren. Dat zijn de bossteekmier of de moerassteekmier, deze mieren nemen de rups mee naar hun mierennest. Dit komt omdat de rups een stof afscheidt die overeenkomt met die van de larve van de mier. De mieren behandelen de rups alsof het hun eigen larve is. De mieren voeden de rups met insektenprooi met opgebraakt voedsel of soms mierenbroed. Dit wordt ook wel koekoeksstrategie genoemd, omdat de rups profiteert van de zorg van de mieren. De rups zelf parasiteert op de mieren, (dit noem je broedparasitisme ). In het begin van de volgende zomer is de rups volledig ontwikkelt en verpopt zich. Na het popstadium van drie weken komt in Juli de vlinder uit de pop en verlaat daarna zo snel mogelijk het mierennest. De vlinder vliegt een generatie per jaar van begin juni tot eind augustus.

Op de golfbaan vinden we wel enkele mierensoorten zoals de rode renmier de grauwzwarte renmier de bosmier en de zwarte zaadmier. Het zijn niet de mieren die het gentiaanblauwtje nodig heeft.

Niet raar dat de vlinder, het gentiaanblauwtje zeldzaam is: Er zijn nogal wat voorwaarden om de voortplanting te laten gebeuren.

Wij hopen dat deze plant zich gaat uitbreiden daar tussen de heide links van hole 10, we blijven het volgen.

Open bloem klokjesgentiaan.

In Nederland staan planten op de rode lijst als deze als bedreigd worden beschouwd. Er zijn drie categorieën, van kwetsbaar, bedreigd tot ernstig bedreigd. De klokjesgentiaan staat als kwetsbaar.