Een spreker presenteert voor een zittend publiek, met een projectiescherm en poster op de achtergrond.

Conferentie Kind en Natuur 2026: Kinderen groeien als ze de natuur voelen

IVN 28 januari 2026

Met gesloten ogen en voeten stevig op de grond, wrijven we in onze handen. Zo horen we de wind. Kloppend op onze bovenbenen lijkt het net alsof het regent. Met ruim 200 deelnemers visualiseren we dat we een bos zijn. Onder leiding van Joris Verhees aarden we in een prachtig conferentiecentrum in de bossen van Lunteren. De Conferentie Kind en Natuur is van start.

We komen deze winterse woensdag samen rond één overtuiging: natuur is essentieel voor de ontwikkeling van kinderen. Vanuit de kinderopvang of het primair onderwijs, het gaat alle aanwezigen aan hun hart. Sommigen maken al een dagelijkse praktijk van meer natuurcontact voor kinderen en anderen staan in de startblokken. Een belangrijk inzicht staat vandaag centraal: een biodiverse gemeenschap van bacteriën in en op ons lijf is belangrijk voor onze gezondheid. Maar wat betekent dat? 

‘Goede’ bacteriën

Hermelijn Smits, onderzoeker aan het Leids Universitair Medisch Centrum, trapt af en neemt ons mee in de geheimen van de onzichtbare wereld. Micro-organismen zijn overal: op onze huid, in onze darmen en in de natuur om ons heen. ‘Niet alle micro-organismen zijn slecht – integendeel, veel helpen ons gezond te blijven,’ vertelt Smits. Ze benadrukt dat het immuunsysteem van kinderen getraind moet worden, vooral in de eerste levensjaren. Spelen in de natuur helpt bij het opbouwen van tolerantie en het voorkomen van allergieën. Kinderen die opgroeien op een boerderij blijken bijvoorbeeld beter beschermd tegen astma en allergieën. In Nederland leven 80.000 kinderen met astma, benoemt Károly Illy, directeur van het Longfonds. Het Longfonds investeert in onderzoek of natuur een rol kan spelen in het voorkomen van astma.  

Dat natuurcontact zo belangrijk is onderstreept ook Marco van Es, oprichter van stichting Bac2nature. Blootstelling aan veel verschillende micro-organismen is volgens hem essentiële training voor ons immuunsysteem. Hij vergelijkt een gezonde variatie van micro-organismen in onze darmen met een gezond ecosysteem: ‘Een bos met een hoge variatie aan type bomen, planten en dieren is veel weerbaarder dan een monocultuur bos’.

Vrouw met lang haar buiten in een bos, gekleed in een jas, houdt haar gezicht warm met haar handen.

Wroeten in de aarde

Dus hup, met de handen in die bosgrond! De Conferentie vervolgde met verschillende natuurbelevingen, zoals bosbaden en spelvormen met de natuur. De natte aarde écht voelen en ontdekken. Waar bestaat het eigenlijk uit? En waar ruikt het naar? Wat voor moddermonster kan je ermee maken? Door met aandacht de natuur in te gaan deden de deelnemers inspiratie op en konden ze de indrukken van de ochtend zelf ervaren.  

Je hoeft kinderen niet altijd een letterlijke opdracht te geven om in de grond te wroeten. Dat gaat soms vanzelf. ‘Wij gaven een les over bevers en dammen, waarna de kinderen in hun vrije speeltijd zelf in onze wadi met takjes gingen experimenteren met het bouwen van dammen,’ vertelde Florinda Bakker van Montessorischool Arcade te Utrecht in een workshop over hoe natuur in het onderwijs steeds vanzelfsprekender wordt. 

Maar hoe vrij laat je kinderen spelen? Mogen ze bladeren in hun mond stoppen, zo hoog klimmen als ze durven, of zwemmen in natuurwater? Het zijn vragen die niet eenduidig te beantwoorden zijn, maar die wel een waardevol gesprek op gang brengen over grenzen. Risico’s stimuleren kinderen immers bij het leren. Belangrijk is: ken het kind, ken het materiaal en wees je bewust van jouw mogelijkheden om in te grijpen als dat nodig is.

Mensen in een bos, luisterend naar een gids in een jas met 'Beleef de natuur'.

Natuurcontact in de vroege fase

De Conferentie Kind en Natuur 2026 maakt duidelijk dat natuurcontact in de eerste 1000 dagen van het leven van een kind van wezenlijk belang is. Het is aan ons om dat mogelijk te maken. Wij kunnen natuur een thuis geven op plekken waar kinderen vaak komen. Door kinderen te laten voelen dat de natuur niet slechts een mooi decor is, maar dat ze er onderdeel van zijn.  

Wil je volgend jaar ook deelnemen aan de Conferentie Kind en Natuur? Zet 29 september 2027 alvast in je agenda.

Ontdek meer over

Deel deze pagina

Meer nieuws

Doneer aan IVN

Draag nu bij aan een generatie die de natuur kent en waardeert, gezonder opgroeit en betrokken is bij een duurzame toekomst. Met jouw donatie kunnen wij meer mensen de natuur laten ontdekken.

 

Volg ons op social media