Bonte Piet laat van zich horen!

Op die ene mooie warme dag, eind februari, fladdert er zomaar een citroenvlinder door de tuin. De vogels raken ook al wat overstuur van dat vroege lenteweer; het is een en al getjilp en gefluit. De lente is in aantocht!

Een overvliegende scholekster, ook wel Bonte Piet genoemd, maakt die dag het lenteplaatje compleet met zijn schel ‘tepiet-tepiet-tepiet’. Door zijn naam zou je kunnen denken dat de scholekster familie van de ekster is, maar dat is niet het geval. Hij dankt het tweede deel van zijn naam alleen aan het feit dat hij qua kleur op de zwart-witte ekster lijkt; het eerste deel zou naar verluidt een verbastering van het woord schelp kunnen zijn.

Bijzondere snavel

De scholekster heeft een deftig zwart-wit verenpak, een rood-oranje snavel, roze poten en, om het helemaal af te maken, een oranje ringetje om het oog. Die snavel is best bijzonder, want die kan zich aanpassen aan het soort voedsel. In de zomer wordt de snavel puntiger, want dan prikt Bonte Piet naar emelten en wormen. In de winter wordt de snavel stomper want dan staan schelpdieren als kokkels op het menu. De snavel slijt hard van al dat getimmer op schelpen maar groeit ook hard.

Plat dak als broedplaats

De Friese naam voor deze prachtige steltloper is bûnte ljip (bonte kievit), en dat is eigenlijk heel logisch want de scholekster hoort onder de weidevogels. De weidevogels hebben het niet makkelijk, door intensivering van de landbouw staat hun leefgebied onder voortdurende druk; de bûnte ljip is daarom uitgeweken naar platte daken in de stad om te broeden. Het nestje stelt niet veel voor, het is niet meer dan een klein kuiltje met wat steentjes, schelpjes en soms wat stro. Meestal legt het vrouwtje 3-5 eitjes; de jonkies worden nog wekenlang door beide ouders gevoerd.

Pechvogel

2023 was het Jaar van de Scholekster, want het gaat helemaal niet goed met deze vogel. Naast weidevogel is de scholekster ook een wadvogel en in toenemende mate een stadsvogel. In al deze leefgebieden heeft de soort te maken met bedreigingen. Ondanks dat hier al onderzoek naar is gedaan, weten we nog onvoldoende over de uitbreiding naar de stad en het broedsucces aldaar en in het landelijk gebied. Iedereen kan meedoen met onderzoek om daar meer over te weten te komen. Wil je hier meer over lezen, kijk dan op https://www.scholeksterophetdak.nl/

Scholekster, door Harmen Wind (Straatpoëzie in Ilpendam)

Daar komt hij, sneb en poten rood als bloed,
in kraakwit hemd en roetzwart vest.
Hij slaakt één kreet: een vloek?, een groet?

Je ziet hoe hij de wereld flest: zijn kracht
is het contrast. De scholekster maakt gras
op slag aanzienlijk groener dan het was.

Corry van der Meer

Bron: Vogelbescherming Nederland

Headerfoto: Wikimedia commons