Kennis en onderzoek

Op deze pagina vind je onderzoeksverslagen en resultaten over de (gezondheids)effecten voor kinderen op het gebied van:

Uitgelicht

Welkom op het schoolplein! (2026)

In deze kennisgids lees je meer over het beheer van het schoolplein tijdens én buiten schooltijd. Hoe zorg je ervoor dat het schoolplein veilig is en blijft, hoe zit het juridisch met aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid, welke afspraken maak je als school met de gemeente en hoe zit het met bordjes, camera’s en verzekeringen?

Op zoek naar praktijkvoorbeelden? Lees hier over Lelystad en Nijmegen.

Download de kennisgids

Inspiratiegids Samen Spelen (2026)

Samen spelen is leuk en leerzaam voor elk kind. Door van jongs af aan samen te spelen, leren kinderen met en zonder handicap dat het volstrekt vanzelfsprekend is dat iedereen gewoon meedoet. Het schoolplein is de ideale plek om dit te stimuleren en ervaren. Niet alleen bij speciaal onderwijs, maar op alle scholen.

Met deze inspiratiegids helpen we je op weg om ook van jouw schoolplein een samenspeelplek te maken.

Download de inspiratiegids

De waarde van gezonde schoolpleinen

De Groene Schoolpleinen Evaluatie Tool (2024)

Deze tool helpt je om het schoolplein zo in te richten dat de ontwikkeling van kinderen, biodiversiteit en klimaatbestendigheid optimaal stimuleert. De tool bevat een checklist, onderbouwing vanuit wetenschappelijk onderzoek en inspiratiebeelden.

Download de tool

De waarde van een natuurrijke, gezonde buitenruimte rond scholen (2021)

In dit whitepaper lees je over de positieve impact van groene schoolpleinen op de ontwikkeling van kinderen, de kwaliteit van het onderwijs, de klimaatbestendigheid van de omgeving en biodiversiteit.

 

Download het whitepaper

Gezonde schoolpleinen: feiten en cijfers (2015)

Vanuit het project Gezonde Schoolpleinen zijn feiten en cijfers verzameld omtrent bewegen en buitenspelen, een groene omgeving en gezonde ontwikkeling van de jeugd. Deze cijfers tonen kort maar krachtig aan dat een Gezond Schoolplein in waardevolle aanvulling is op de leefomgeving van kinderen.

Download de factsheet

Effecten voor basisschool leerlingen (2013)

Jonge leerlingen voelen zich prettiger op een school met een groen schoolplein dan op een school met een ‘grijs’ plein. Zij vinden school leuker, hebben meer vriendjes en geven aan minder vaak gepest te worden dan hun leeftijdsgenootjes met een tegelplein. Deze conclusie volgt uit de pilotstudy Groene Schoolpleinen. Met het onderzoek is een start gemaakt met het beschrijven en meten van de voor- en nadelen van natuurlijke elementen op schoolpleinen.

Download het onderzoek

Meer groen op het schoolplein: een interventiestudie (2013)

De effecten van groen herinrichten van schoolpleinen op de ontwikkeling, het welzijn en de natuurhouding van het kind.

Download de studie

Kinderen hebben beweging nodig!

Een veilige en beweegvriendelijke schoolomgeving (2026)

Vanuit Gezonde Schoolpleinen werkten we mee aan het visiedocument ‘Van dromen naar doen, zó bouwen we samen de ideale schoolomgeving’. Een integrale en praktische visie op de ideale beweegvriendelijke schoolomgeving.

Download het visiedocument

Factsheet beweegvriendelijke schoolpleinen Zuid-Holland (2025)

De Beweegalliantie publiceerde in juni 2025 een factsheet over beweegvriendelijke schoolpleinen, specifiek gericht op de provincie Zuid-Holland. Naast de feiten wordt een handelingsperspectief geboden en verwezen naar aanvullende informatie.

Download de factsheet

Bewezen: buitenspelen = gezond (2024)

Kinderen die (bijna) nooit buiten spelen zijn ongezonder dan kinderen die wel buitenspelen, leren we uit recent wetenschappelijk onderzoek. In deze infographic zijn de voordelen van buitenspelen op de gezondheid bij elkaar gezet.

Download de infographic

Bewegen op een grijs en groen plein (2024)

Deze infographic brengt het speel- en beweeggedrag in kaart van kinderen tijdens het buitenspelen op een ‘grijs’ en ‘groen’ schoolplein van twee basisscholen in Almere.

Download de infographic

Het schoolplein als beweeg- en leerplein (2021)

Bijna de helft van de kinderen in Nederland beweegt te weinig en kinderen zitten urenlang per dag en spelen minder buiten. In deze factsheet worden diverse mogelijkheden benoemd om leren, bewegen, sporten en spelen tijdens en na schooltijd te stimuleren. Onder andere variatie, groen en losse materialen dragen zijn bevorderende factoren voor een beweeg- en leerplein.

 

Download de factsheet

De kracht van natuur

Natuur is een vluchtheuvel van de geest (2014)

Bomen, tuinen en parken zijn onmisbaar in onze verstedelijkte leefomgeving. Een huis met uitzicht in het groen is veel geliefder dan zonder. Waarom? Wat is de invloed van groen op de menselijke hersenen? En waarom kan een groen schoolplein helpen om beter te leren? Mark Mieras, natuurkundige en wetenschapsjournalist en boekauteur gespecialiseerd in hersenontwikkeling, verzamelde feiten en cijfers omtrent de invloed van natuur op de hersenen.

Download de studie

Waarom kinderen natuur nodig hebben (2012)

Dat natuur een positieve invloed heeft op de gezondheid, blijkt uit veel onderzoek. Omgevingspsychologe en hoogleraar natuurbeleving Agnes van den Berg, pionier in onderzoek naar gezondheidseffecten van natuur, verzamelde in opdracht van IVN verschillende feiten uit onderzoeken over natuur en gezondheid in relatie tot kinderen.

Download de factsheet

Waarom buiten leren belangrijk is

Onderzoek Buitenles & Schoolpleinen (2021)

In 2016 en 2018 heeft DUO Onderwijsonderzoek & Advies in opdracht van Jantje Beton en IVN Natuureducatie onderzoek gedaan naar buiten lesgeven. In 2021 is hier wederom onderzoek naar gedaan. Deze factsheet bevat een samenvatting van de resultaten van het onderzoek onder leerkrachten in het basisonderwijs, waarna een groot deel van de individuele vragen uitgelicht wordt.

Download de factsheet

Buitentijd = Leertijd (2016)

In deze literatuurstudie beschrijft Mark Mieras hoe buitentijd bijdraagt aan de ontwikkeling van kinderen. Buiten spelen en leren is goed voor het kinderbrein: met meer sport en spel, meer beweging, een beter lichaamsbesef en meer vrije speeltijd kunnen leerlingen cognitief beter presteren.

Download de studie

Over Gezonde Schoolpleinen

Gezonde Schoolpleinen is een initiatief van Jantje Beton en IVN Natuureducatie. Het programma wordt mede mogelijk gemaakt door een bijdrage van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) in het kader van het Nationaal Preventieakkoord. De missie van Gezonde Schoolpleinen is ‘Een speelse, natuurrijke en gezonde buitenruimte voor iedere school in Nederland.’

Binnen het programma Gezonde Schoolpleinen vallen diverse activiteiten, waarbij we samenwerken met o.a. gemeenten, provincies, de landelijke overheid en andere organisaties die onze missie delen.

Vragen?

Neem contact op met:

Marlies Bouman, Jantje Beton: m.bouman@jantjebeton.nl
Vincent van der Veen, IVN Natuureducatie: v.van.der.veen@ivn.nl

Een meisje speelt buiten op een groen schoolplein van het project Gezonde Schoolpleinen.