Green Placemaking: kinderen vergroenen hun schoolplein en vergroten hun veerkracht

Het eigen schoolplein vergroenen en tegelijkertijd preventief werken aan de mentale gezondheid: dat is in een notendop het concept Green Placemaking. Dit schooljaar draait een pilot op OBS Jan Ligthart in Den Haag. Hier leren kinderen stapsgewijs meer over het belang van groen voor het fysiek en mentaal welbevinden, terwijl ze zelf de handen uit de mouwen steken. Tegelijkertijd werken ze, bewust en onbewust, aan hun veerkracht, zelfvertrouwen en emotieregulatie. Dit project is onderdeel van Groen voor Gezondheid, een impulsprogramma van de Groene GGZ. Nienke Streng, initiatiefnemer en psycholoog bij Youz, en Ilham Bouchti, locatieleider van de school vertellen over het project.

Het schoolplein van OBS Jan Ligthart ligt op een parkeergarage. ‘De kinderen uit deze omgeving komen weinig in contact met de natuur’, verzucht Ilham. ‘Ik gun het ze zo om te kunnen spelen op een groen plein.’ Dat was een belangrijke reden om mee te doen aan deze pilot. Minstens zo belangrijk is de aandacht voor mentaal welbevinden. Ilham vervolgt: ‘Op school hebben we een flink aantal leerlingen die op de wachtlijst staan voor hulp die maar niet komt. Ze zijn misschien over een of twee jaar aan de beurt, terwijl de situatie niet verbetert. Daarom zoeken we creatieve oplossingen met ketenpartners, preventietrainingen van Youz en nu dus met Green Placemaking.’

Samen ontwerpen, samen recreëren

Het samen vormgeven van een leefomgeving, dat is waar Urban Placemaking in de kern om draait. Green Placemaking bouwt hierop voort, maar richt zich specifiek op het vergroenen van die omgeving. De kern blijft hetzelfde: de mensen die de plek gebruiken, bepalen mee hoe die eruit komt te zien. In de pilot op OBS Jan Ligthart spelen de kinderen de grootste rol in het vergroenen van hun schoolplein. Hierin nemen zij de wensen van klasgenoten, docenten, ouders en omwonenden, mee.

Green Team

Voor dit initiatief zijn leerlingen uit groep 5, 6 en 7 geselecteerd. Zij vormen het Green Team: herkenbaar aan hun groene hesjes treden ze op als ambassadeurs van het nieuwe plein. Elke woensdag komt Nienke langs voor een les. Ze ontwikkelde de training gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek over de positieve effecten van vergroening op het mentaal en fysiek welzijn van kinderen.

In de les doorlopen ze met behulp van een speciaal werkboek het hele proces om tot een groen schoolplein te komen, van idee tot ontwerp en uitvoering. Dit doen ze niet alleen. Zo krijgen ze hulp van ontwerpbureau Urban Synergy en IVN, die natuureducatie verzorgt. Nienke: ‘Kinderen ervaren dat ze ergens aan bijdragen en ergens onderdeel van zijn. Juist voor de nieuwkomers op deze school is dat belangrijk. Ze creëren een plek waar ze zich kunnen wortelen.’

Lees het hele interview op de website van Youz.

Over het project

Het project ‘Green Placemaking binnen de GGZ’ van Youz is onderdeel van Groen voor Gezondheid, een impulsprogramma van de Groene GGZ en wordt mede mogelijk gemaakt door financiering van het ministerie van VWS. Het project richt zich in 2025 en 2026 op OBS de Jan Ligthart én op het door ontwikkelen van de methode voor de klinische setting aan de Dr. van Welylaan, samen met de kinderen die daar behandeld worden. Zo worden twee versies van Green Placemaking ontwikkeld en getest: als preventietraining én binnen behandelingen in de kliniek. De ambitie is om de methode in de toekomst op meer scholen en locaties toe te passen.

Fotograaf: Simone Janssen