Instituut voor natuureducatie en duurzaamheid

Belang Nederlandse slootjes

OnderzoekSloten blijken interessanter en belangrijker voor de biodiversiteit in de natuur dan in eerste instantie vermoed wordt.

Sloten

In Nederland ligt een groot netwerk aan sloten: maar liefst 330.000 kilometer. Vroeger bestond Nederland uit moeras en natte gebieden met een grote biodiversiteit. Al deze gebieden zijn ingepolderd en verdwenen en de Nederlandse sloten hebben deze functie overgenomen. Voor veel insecten maar ook andere beesten, zoals vogels die weer van deze insecten leven zijn de sloten belangrijk voor hun voortbestaan (Vroege Vogels).

Toegevoegde waarde en belang

Aanwezigheid van sloten en slootranden heeft een grote toegevoegde waarde op de biodiversiteit en milieukwaliteit van de Nederlandse waterkundige infrastructuur. Dit is van essentieel belang in een waterrijk land als Nederland. Zoals akkerranden bijdragen aan de biodiversiteit op de kant, zo dragen sloten bij aan de biodiversiteit van de blauwe infrastructuur (NAV, 2013)

De Vereniging Nederlands Cultuurlandschap maakt zich grote zorgen over de toekomst van de Europese cultuurlandschappen. Veel oorspronkelijke, karakteristieke landschapselementen zoals sloten en heggen zijn al uit het landschap verdwenen, als gevolg van onder meer de intensivering en schaalvergroting van de landbouw, ruilverkaveling, gebrek aan landschapszorg en uitbreiding van steden, dorpen en wegen.

Het door deze ontwikkelingen verstoord geraakte fijnmazige netwerk van groene en blauwe aderen door het boerenland was en is niet alleen mooi en streekeigen, maar ook van groot ecologisch belang. Dieren en planten leven in de sloten en begroeide akkerranden en verplaatsen en verspreiden zich langs deze verbindingswegen tussen agrarische gebieden en omringende bossen en natuurgebieden.

Klimaat

Een hecht netwerk van doorlopende landschapselementen zoals heggen, houtwallen, slootjes, bloemrijke slootkanten en zelfs muurtjes is ook van groot belang in verband met klimaatverandering, waarschuwt de VNC nog maar eens. Het voorkomt namelijk versnippering van ecosystemen en stelt planten en dieren, opgedreven door temperatuurveranderingen, in staat te migreren door het landschap (Trouw, 2013).