Mens en Natuur
IVN
dinsdag28mei2019

Natuurvraag: waarom trappelen vogels op de grond?

Natuurvraag: waarom trappelen vogels op de grond?

Sabeth uit Almere: 'Al lange tijd ben ik benieuwd waarom meeuwen en andere vogels zoals scholeksters op de grond trappelen. Tot voor kort dacht ik dat vogels dit doen om regenwormen te doen denken dat het regent, zodat ze naar boven komen. Maar deze theorie blijkt achterhaald. Wat is de werkelijke reden voor dit gedrag?'

Antwoord

Daan Kuiper van Vogelwerkgroep IVN Barneveld: ‘Zelf heb ik het trappelgedrag van vogels ook altijd geweid aan de regenwormen die door de trillingen omhoog zouden komen omdat ze denken dat het regent. Ik vind geen aanwijzingen die erop wijzen dat die theorie achterhaald zou zijn. Wel kom ik nog een andere verklaring tegen waarom wormen naar de oppervlakte zouden komen: als een mol een gang graaft veroorzaakt dat trillingen in de grond. Een mol in de buurt betekent gevaar, dus de regenwormen vluchten snel naar boven. Ook lees ik op internet dat regenwormen bij regen naar de oppervlakte komen, omdat anders het risico bestaat dat hun gangen onderlopen en ze verdrinken. Dat roept bij mij de vraag op: kunnen regenwormen niet onder water leven? Op de website wetenschapsforum.nl staat dat wormen wekenlang onder water kunnen overleven, zolang dat water zuurstof bevat. Dat klopt met mijn eigen waarnemingen: ik heb weleens levende wormen in bakjes water in de tuin gevonden, en in plassen regenwater. Op wetenschapsforum.nl lees ik dat wormen niet naar boven komen uit angst voor verdrinking, maar ze gebruiken de regen om zich bovengronds te verplaatsen. Elders lees ik dat ze dat doen om een partner te vinden om te paren. Een bovengrondse verplaatsing kost minder energie dan ondergronds een tunnel graven. Bij droog weer bestaat het gevaar dat de huid van de regenworm uitdroogt waardoor hij stikt: een regenworm ademt namelijk door zijn huid. Regenwormen komen dus wel degelijk naar het oppervlakte als ze denken dat het regent, maar de verdrinkingstheorie kan in de prullenbak!’

Heb je ook een Natuurvraag? Mail hem naar: mensennatuur@ivn.nl

Ben jij al lid van IVN? 

Deze vraag komt uit het Mens en Natuur, het ledenmagazine van IVN. Elk nummer staat boordevol interviews, reportages, praktische tips, nieuws en meer. Als lid van IVN geniet je van vele voordelen en ontvang je het magazine vier keer per jaar gratis. 

Word lid