Grijs, Groen & Gelukkig
Gezondheid
dinsdag13jun2017

De kracht van de natuurkoffer

De kracht van de natuurkoffer: het maken van contact

De IVN natuurkoffer wordt op vele plekken in Nederland ingezet binnen het Grijs, Groen en Gelukkig programma. Albertien Frans, vrijwilliger bij IVN-Noord Kennemerland, vertelt waarom de koffer goed past bij het werken met (demente) ouderen: “De natuurkoffer is ontwikkeld om de zintuigen te prikkelen, herinneringen op te roepen, emoties te voelen en te beleven. De natuurkoffer zit boordevol ideeën om te natuur te beleven zonder dat je daar de deur voor uit hoeft. We halen de natuur naar binnen, wat prettig is omdat ook ouderen die slecht ter been zijn zo kunnen aansluiten.”

Vanuit de natuurkoffer komt er van alles op tafel zoals mooie natuurfoto’s uit de omgeving afgedrukt en gelamineerd op groot formaat. Die kunnen de deelnemers vasthouden en goed zien. Naast de foto’s is een cd met vogelgeluiden en wordt er een film gedraaid die ieder seizoen laat zien. De natuurkoffer is aan te passen per seizoen met bloemen, takken en lekkernijen.

Hij ging staan begon te zingen

Tijdens de natuurkoffer-activiteit ziet Albertien veel gebeuren bij de deelnemers: “ouderen worden actief en alert door het prikkelen van de zintuigen. Zij maken contact met zichzelf en van hieruit ook contact met de omgeving, met elkaar! Ze zijn aanwezig in het moment en voelen zich onderdeel van een groepservaring.

Handpop egel IVN Grijs, Groen & GelukkigDat kan allerlei vormen aannemen, zo keek een van de deelnemers een keer aandachtig naar de foto van een veld rode tulpen en aan zijn mimiek kon je zien dat het hem raakte. Ik vroeg hem: ‘houdt u van bloemen?’ ‘Ja zeker’, zei hij, ‘en over deze bloemen is een liedje maar welke?’ Ik neuriede tulpen uit Amsterdam en hij ging staan begon te zingen! Hij gaf een geweldige performance en iedereen zong mee. Met tot slot een buiging en een dik applaus. We beleefden met elkaar in een paar minuten enorm veel. Dat is de kracht van de natuurkoffer: het maken van contact. Door het prikkelen van de zintuigen maak je contact met je zelf, contact met de ander en contact met elkaar. Het hebben van contact is belangrijke menselijke basisbehoefte. Het geeft mensen een goed gevoel, een gevoel van welzijn.”

Gevoel van eigenwaarde

Als begeleider ervaart Albertien het werken met ouderen met de natuurkoffer heel positief: “Je ziet, merkt en voelt dat je voor een moment (een middag) de mensen kan meenemen naar buiten, naar een mooie herinnering. Bovendien geef je hen een gevoel van eigenwaarde. Hier genieten de mensen van en ook de begeleider!” Ook mantelzorgers en (klein) kinderen kunnen zelf een dergelijke ervaring met ouderen beleven. “Neem een stukje natuur mee, waarvan je weet dat de oudere erin geïnteresseerd is: foto’s, bloemen, bladeren, mos etc. Laat hem/haar kijken, ruiken, voelen, het beleven. Luitster naar wat hij/zij zegt, ga mee in het verhaal en bevestig de emotie. Zo deel je samen een moment.”

Lees meer over de Natuurkoffer.