Bosbeleving

1. Storytelling: verhalen in het bos. Door Wim Ruis, IVN Natuureducatie.

'Er was eens…'
Een beginstrofe die een magische uitwerking op ons heeft. Als deze woorden uitgesproken worden, zijn we direct vol aandacht voor het verhaal dat komen gaat. We gaan buiten aan slag met de kracht van verhalen en hoe je hiermee kinderen in hun hart kan raken tijdens de natuurbeleving. Je ontdekt in het bos hoe jij je eigen verhaal kan ontwikkelen en hoe je het verhaal van de natuur kan toepassen in je eigen praktijk. 

Wim RuisWim Ruis is opgeleid als chief storytelling. Hij is werkzaam binnen IVN als senior projectleider voor o.a.  Nationaal Park De Biesbosch en het thema Natuur en Gezondheid. Hij is volop actief met de betekenis van natuur voor mensen en vice versa. Met storytelling begeleidt en traint hij ondernemers, vrijwilligers, leerkrachten, pedagogisch medewerkers en collega’s. Zijn missie is om met inspirerende authentieke verhalen mensen in hun hart te raken en ze voor de natuur in beweging en verbinding te krijgen.

2. Forest Bathing Lab. Door Mel Feldkamp, Stichting Lekker Groen. 

Om te bosbadderen hoef je geen badpak aan en je wordt ook niet nat, wat je wel meemaakt is een natuurervaring die wij stadsmensen veelal verleerd zijn. Forest Bathing of Shinrin Yoku is een unieke nieuwe manier om contact te maken met de natuur. Het komt oorspronkelijk uit Japan, sinds kort zijn er ook in Nederland gediplomeerde gidsen. Juist voor wie niet zo van mindfulness en meditatie houdt kan een bosbad vergelijkbare effecten hebben. Wetenschappers concluderen dat het lange termijngeheugen en de creativiteit geactiveerd worden, stress neemt af en de bloeddruk stabiliseert. Een echte Forest Bathing sessie duurt 3 uur, in de Lab sessie ervaar je wat het voor je kan betekenen en krijg je een unieke inkijk in de keuken van de natuur.  

Mel feldkamp conferentie kind & natuurMel Feldkamp is gediplomeerd ANFT Forest Bathing Gids voor Orijin Forest Bathing. Sinds tien jaar werkt Mel aan groen projecten die nieuwe doelgroepen bij natuur betrekken. Ze werkt nu voor De Stad Uit van Stichting Lekker Groen en brengt stadskinderen in contact met het Rotterdams platteland. Forest bathing is voor haar een manier om ook volwassenen opnieuw bij de natuur te betrekken. 

3. Natuursprong: spelen in het bos. Door Yrsa Wagenmaker, Huis voor Beweging.

Natuursprong gaat over spelen en bewegen in de natuur voor kinderen van 4-12 jaar. Het kan worden toegepast in bossen, parken, uiterwaarden of openbaar groen. Tijdens deze bosbelevingsactiviteit krijg je handvatten voor het ontwikkelen én uitvoeren van een uitdagend beweegaanbod voor 4-12 jarigen in de natuur. Je krijgt veel verschillende spel-, natuur- en beweegvormen aangereikt. Ook ga je aan de slag om beweeg- en natuuractiviteiten te bedenken en bestaande activiteiten aan te passen aan de leeftijd waarmee je werkt. De activiteiten zijn eenvoudig, actief, creatief en speels. Laat je verrassen!

Ysra WagemakerYrsa Wagemaker is sinds 2013 mede-eigenaar van Huis voor Beweging.
Huis voor Beweging is een organisatie voor het bevorderen van beweging en actieve leefstijl en implementeert gecombineerde leefstijlinterventies door middel van het opleiden van professionals. Eén van de interventies is Natuursprong (spelen en bewegen 4-12 jaar in en met de natuur) waarin professionals worden geschoold in het ontwikkelen, aanbieden en uitvoeren van een, op de kinderen afgestemd, beweeg- en natuuraanbod. Na de studie Academie Lichamelijk opvoeding (ALO) en Bewegingswetenschappen is Yrsa 17 jaar werkzaam geweest bij BRES en het Nederlands Instituut voor Sport en Bewegen.

4. Spannende natuur: omgaan met risico's in het bos. Door Nadja Lankamp, Staatsbosbeheer.

Waar let je op als je met een groep kinderen het bos in gaat? Welke risico’s sluit je uit, welke niet? Mogen kinderen in bomen klimmen, en er uitvallen? Mogen ze paddenstoelen aanraken? Wat kunnen kinderen leren in het bos en van het bos? En wat is de rol van begeleiders? 
Ga met Nadja mee het bos in. Aan de hand van praktijkvoorbeelden deelt ze haar ruime ervaring met je. 

Nadja LankampNadja Lankamp werkt sinds 4 jaar als boswachter bij Staatsbosbeheer op de Utrechtse Heuvelrug, nadat zij boswachter was in de duinen bij Noordwijk, in het Rijk van Nijmegen en aan de rand van de Veluwe. Mensen verbinden met natuur is haar op het lijf geschreven en natuurbeleving en educatie vindt zij belangrijk.  
Naast recreatiewerk houdt zij zich momenteel bezig met het informatiecentrum ‘de Veldschuur’. In Leersum heeft zij een groep enthousiaste vrijwilligers bij elkaar gebracht die dit informatiecentrum runnen en is ze verantwoordelijk voor de excursiegidsengroep. Het begeleiden en enthousiasmeren van vrijwilligers en gebruik maken van hun capaciteiten vindt zij dankbaar werk. In 2007 rondde Nadja de Specialistenopleiding Bos, Natuur en Landschap af aan de Helicon Opleidingen MBCS te Velp. Daarna volgde zij de training tot Natuurwijsboswachter. In 2013 werd zij redacteur voor de Veldpost, het vrijwilligerstijdschrift van Staatsbosbeheer en twee jaar geleden is ze Muir Trek leider geworden. 

5. Het bos als sociaal wezen. Door Ariana Schippers, Natuurwijs.

Een bos is meer dan een verzameling bomen die toevallig bij elkaar staan. Bomen communiceren met elkaar en met hun omgeving. En ook jij kunt communiceren met de bomen en de boom met jou.
Maar het bos geeft haar geheimen alleen prijs als het daartoe wordt uitgenodigd. De kunst van het communiceren met de bomen in het bos hangt voor een groot deel samen met het loslaten van het denken en het openstellen van jezelf vanuit je hart.
Ariana Schippers neemt je mee het bos in, zoals ze dat ook met kinderen doet. Stel jezelf op een speelse manier open oor de geheimen van het bos, communiceer met het bos en laat je verrassen!

Ariane SchippersAriana Schippers deelt haar verbondenheid met en verwonderring over natuur graag met anderen. Dat doet ze als IVN gids, NatuurWijzer, varende boswachter en kruidenvrouw. Ook neemt ze als wandelcoach volwassenen mee de natuur in. Kinderen laat ze de natuur (her) ontdekken.   

6. Bosbaden - op adem komen. Door Myrtle Vos, De Verademing.

Ga mee naar buiten, om naar binnen te gaan. Om even uit te ademen en tot rust te komen. Ontspannen wandelen wordt afgewisseld met enkele lichte oefeningen vanuit de (yin)yoga en bosbaden, passend bij de tijd van het jaar. Waarin de bomen hun bladeren los laten en de natuur zich voorbereidt op de stille winter. Terwijl de natuur van de uitbundige yang naar de verstillende yin energie overgaat breekt voor ons de drukste maand van het  jaar aan. De oefeningen helpen je om even uit je (volle) hoofd te komen en weer bij jezelf te komen. Slow down, voor een natuurlijke balans in drukke tijden. 

Myrtle VosMyrtle Vos is een bezige bij met grote liefde voor de natuur. Vanuit haar eigen onderneming De Verademing organiseert zij regelmatig retreats, workshops bosbaden en inspiratiewandelingen. Als trainer is zij verbonden aan Innersteps en verzorgt zij de basisopleiding Natuurcoaching voor coaches, therapeuten en trainers die meer in en met de natuur willen werken. Myrtle is gecertificeerd trainer en coach en heeft zich gespecialiseerd in thema’s rond stress en burn out en energiemanagement. Daarnaast is zij werkzaam in het bedrijfsleven als interim adviseur. Zij heeft een achtergrond in communicatie en opleidingskunde en werkt sinds 2004 zelfstandig. 

7. Ontdek de bodem onder het bos. Door Moniek Löffler, IVN afdeling Heuvelrug en Kromme Rijn.

Onder onze voeten gaat een hele wereld schuil. Een wereld waar we niet zo vaak bij stil staan maar waarover heel wat valt te ontdekken. Een bosbodem wemelt van het leven en bestaat uit allerlei laagjes. Gewapend met onze handen, schep en grondboor gaan we op ontdekkingstocht. Welke kleuren grond en welke bodemdiertjes komen we tegen? En welke verschillen zie je tussen de bodem van een loofbos en van een naaldbos? 

Monkiek Loffler Kind en natuur conferentieMoniek Löffler is sinds 2017 natuurgids bij IVN Heuvelrug en Kromme Rijn. Behalve van planten en dieren houdt zij erg van (woeste) landschappen, water en bodems. Ze vindt het erg leuk om haar enthousiasme met anderen te delen en hen het ‘verhaal’ van de ondergrond te laten meebeleven. Van huis uit is Moniek fysisch geograaf; vanuit haar eigen onderneming Landwijzer schrijft ze over onder andere landschap, klimaatverandering en natuur.

8. De bomen in het bos zien. Door Anne Helwegen en Suzanne van den Hurk, IVN afdeling Heuvelrug en Kromme Rijn.

Een bos bestaat uit bomen, maar welke bomen staan er allemaal, wat is eraan te ontdekken en hoe kun je ze uit elkaar houden?
In deze praktische workshop gaan we de bomen die we tegenkomen op verschillende manieren bekijken. Hoeveel verschillende bladeren, knoppen en soorten schors zijn er wel niet? Daar kun je naar kijken, maar je kunt die verschillen ook ruiken en voelen. Er zijn veel verschillende manieren om kinderen bomen beter te laten leren kennen en een flink aantal daarvan zal tijdens deze workshop aan de orde komen. 

Anne en SuzanneAnne Helwegen is van jongs af aan geboeid door de natuur. Vroeger in de ban van de Friese weidevogels, maar sinds ze in Doorn woont, genietend van de prachtige bossen op de Utrechtse Heuvelrug.  In 2017 rondde ze de opleiding tot natuurgids bij het IVN af. Sindsdien is ze actief bij de Scharrelkids en de werkgroep Natuur & Gezondheid. 
Anne werkte een aantal jaar in het basisonderwijs. Daarnaast is ze actief op het gebied van “beweging en ontspanning”. Sinds 2002 geeft ze yogalessen, bij voorkeur buiten, mindfulness trainingen, adem- en ontspanningstherapie en is daarnaast werkzaam in de zorg. “Het is fantastisch om te leven met natuur als inspiratiebron, voor jong en oud, voor nu en later”.  

Suzanne van den Hurk is gefascineerd door de natuur. Zij is een ervaren en gecertificeerde natuurgids en weet op een inspirerende manier mensen enthousiast te maken over de natuur. Voor IVN en Natuurmonumenten geeft zij excursies in het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug. Haar doel is om mensen te verwonderen en dichter bij de natuur te brengen. In haar vrije tijd vind je Suzanne regelmatig wandelend, fietsend of hardlopend in de Kaapse Bossen.
 

9. Creatief en kunst in het bos. Door Joke van Ginkel, IVN afdeling Heuvelrug en Kromme Rijn. 

Tekenen, schilderen, handvaardigheid? Voor creatieve vakken en activiteiten denk je misschien niet direct aan bos. Terwijl het bos veel en vooral ook andere vaardigheden van kinderen aanspreekt. Ervaar tijdens deze workshop hoe het is om zelf een kunstwerk in het bos te maken. 

Joke van GinkelJoke van Ginkel heeft In 2012 de IVN-Natuurgidsencursus gedaan en is sindsdien actief in de jeugdwerkgroep van de afdeling Heuvelrug en Kromme Rijn. Maandelijks gaat ze met een vaste groep kinderen van 8-12 jaar de natuur in. Ieder keer staat een ander thema centraal. In het dagelijks leven is ook veel in het groen bezig als fruitsorteerder en plukker.

10. Dieren in het bos. Door Irene van Oosterhout, IVN afdeling Heuvelrug en Kromme Rijn.

In het bos leven dieren, dat weet iedereen, maar hoeveel kom je er nu echt tegen tijdens een boswandeling? Als je meer van de dieren weet dan wordt de kans iets groter dat je ze ziet. Want eigenlijk zitten ze niet op ons te wachten, wij betreden hun woongebied. Ga mee op zoek naar dieren en zoek naar sporen die ze achterlaten. Met een beetje geluk vangen we een glimp op van de dieren in het bos!

Irene van OosterhoutIrene van Oosterhout heeft in 2017 de IVN natuurgidsenopleiding afgerond. In de opleiding heeft ze veel geleerd over planten en dieren, maar vooral hoe de natuur je blijft verwonderen en dat je als je goed kijkt steeds meer ziet. Ze vindt het mooi om dat gevoel over te kunnen dragen aan anderen. Sinds 2017 is Irene vrijwilliger bij IVN Heuvelrug en Kromme Rijn. Ze verzorgt PR activiteiten, maar het liefst gaat ze (met of zonder de kinderen) naar buiten. Naast IVN is ze ik ook vrijwilliger bij Buitenwijs-Houten, waar schoolkinderen buitenlessen krijgen.

11. Op zoek naar kringlopen. Door Jolanda Blom, IVN afdeling Heuvelrug en Kromme Rijn. 

In de natuur zijn kringlopen heel belangrijk. In het bos gaan we op onderzoek naar de kringloop van voedingsstoffen. Alles wat je ziet in het bos speelt een rol in de kringloop van groei – gebruik - afbraak- opname uit de bodem. Waarom wordt de stapel blaadjes in de loop van de jaren niet steeds groter? Wat is de rol van beestjes en paddenstoelen in de kringloop? Door middel van leuke opdrachten en tips zal je anders gaan kijken naar het bos.

Jolanda BlomJolanda Blom is IVN natuurgids op de Utrechts Heuvelrug en coördinator van de werkgroep Kind en Natuur van de vereniging Maarn Maarsbergen Natuurlijk. Ze vindt het heerlijk om weetjes over de natuur te delen want natuur is nog veel leuker als je weet hoe de natuur in elkaar zit. Grote en kleine mensen natuur op een speelse en creatieve manier laten beleven, want zoals Confucius al zei: alles wat je hoort, vergeet je. Alles wat je hoort en ziet, onthoud je. Alles wat je hoort, ziet en doet, begrijp je!