Zutphen
Paddenstoelen
vrijdag14dec2018

Spechtinktzwammen op Huize de Voorst

Verslag Klaske ten Grotenhuis

Op de bijgaande foto zie je Spechtinktzwammen. Ze staan als zeldzaam bekend. Bij Huis De Voorst staan er echter heel veel, soms zelfs meer dan 100. Ook in de omgeving, zoals de Voorsterallee en de Kapperallee kom je de soort veel tegen.
De Spechtinktzwam is niet te verwarren met enige andere soort. Uiterlijk heeft de paddenstoel overeenkomsten met de Bonte specht, dan gelet op de afwisseling van witte en zwarte vlekken.
Hoe kan het dat er plaatselijk veel exemplaren staan, terwijl je er elders geen enkele ziet. Op de foto kun je zien dat de paddenstoelen “verinkten”, dat wil zeggen dat ze onder invloed van vocht hun sporen laten vallen. Deze worden dus niet door de lucht verplaatst, daar zijn ze te zwaar voor. Maar water neemt de sporen mee. Dan komen ze dus in de omgeving van de paddenstoelen terecht. De soort blijft zich ophouden ter plaatse.
In de omgeving van het Ehzerwold kom je de soort ook tegen. Afgelopen jaar was ik met IVN-ers uit Nijverdal op de Ehze. Heel verrast waren ze door de Spechtinktzwam. Voor hen een zeldzame soort en de paddenstoelen werden dan ook veelvuldig gefotografeerd.
De Spechtinktzwam komt vooral voor in loofbossen op zandgrond en houdt wel van een wat lemige bodem. Meestal staan ze onder beuken. Logisch dat we ze op de landgoederen vinden. Hier is de bodem vaak vruchtbaarder gemaakt om een parktuin aan te leggen. En veelal worden er beuken aangeplant. Als het parkbos oud genoeg is, kan de Spechtinktzwam daar dus opduiken. In onze arme bossen op zandgrond zul je de soort niet tegen komen.
Jonge Geschubde inktzwammen zijn eetbaar. Hoewel je erg voorzichtig moet zijn in combinatie met wijn of een andere alcoholische drank. Van de spechtinktzwam is niet bekend of hij eetbaar is. Maar wie zou zo’n prachtige paddenstoel nu willen eten?

Inktviszwam.
Een andere bijzondere soort vond ik dit jaar samen met de natuurgidsen in opleiding van onze afdeling. Ze hebben een terrein gekozen om te beschrijven, dichtbij de Berkel. Een deel van hun onderzoeksgebied loopt langs het weiland ten zuiden van Huis De Voorst. Daar vonden we duivelseieren tegen een boomstronk. Ik eerste instantie dacht ik aan de Grote stinkzwam, hoewel, toen ik een ei doorsneed, er wel iets roods tevoorschijn kwam. De volgende dag ging ik nog eens kijken. En zie… daar was een van de eieren uitgekomen. Het bleek dus de Inktviszwam, de soort komt eveneens uit een duivelsei. Gelukkig kon ik de cursisten op de hoogte brengen. De Inktviszwam is een vrij zeldzame soort, vaak zie je de soort terug op de plek waar je deze al eerder hebt gevonden. Soms kan dat zelfs na jaren voorkomen. Herman herinnerde zich dat hij jaren geleden aan de voet van de stronk de Inktviszwam ook al eens had gevonden.
Het aardige is dat de soort ook voorkomt op de Ehzerwold. Hier dus en de Spechtinktzwam en de Inktviszwam. De spechtinktzwam behoort tot de Inktzwammen, de Inktviszwam tot de Stinkzwammen. Ook hier worden de sporen niet via de lucht verspreid, maar op de geur komen aasvliegen af die de sporen eten en ze via maagdarmkanaal weer verspreiden. De soort is eigenlijk een exoot, pas in 1912 is de eerste Inktviszwam in de Vogezen op naam gebracht. De soort komt uit Australië.