West-Friesland
Natuur
donderdag15mrt2018

Hoe staat de oeverzwaluwwand Drachterveld er nu voor?

D decoratie DGOp een stralende winterse woensdag 14 februari 2018 is de oeverzwaluwwand in de waterberging Drachterveld in Oosterblokker flink onderhanden genomen. Met veel medewerking van ons eigen Hoogheemraadschap en met hulp van aannemer De Wit en de IJsvogelwerkgroep onder leiding van Douwe Greydanus en Fred Weel.

A Tjalling 1Afgelopen jaar wisten bijna honderd paartjes oeverzwaluwen de 18 meter lange wand te vinden. Bij inspectie van de verticale, dus veilige wand waar geen roofdier tegen op kan klimmen, bleek de kleinste soort zwaluw (12 cm) tot ruim een meter diepte gegraven te hebben. Dat was de meting in februari, vlak voor het aanvullen. Metingen van ijsvogel- en oeverzwaluwspecialist Jelle Harder wezen uit dat de gemiddelde diepte van de nestgangen direct na het broedseizoen 91 cm was en een half jaar later was dat gemiddeld nog maar 81 cm. De nestgangen en broedholtes storten dus gedurende de winter steeds meer in. Bij het licht uitkrabben van de gaten met een soort van stalen yoghurtschraper kwam er wat sprieterig nestmateriaal uit de gaten.

B Tjalling 2De nestruimte achter in het hol is groot genoeg voor de ouders om na het voeren van de jongen om te keren en niet achteruit het hol te hoeven kruipen, zoals de ijsvogel wel moet doen. Omdat oeverzwaluwen steeds een “vers afgekalfde” oever gebruiken om een nestgang te maken, is het verstandig de oude nestgaten jaarlijks weer te vullen en dicht te maken. Daarvoor gebruiken we speciaal wadzand, dat wat lemiger is en daardoor samenhangend. Gewoon zand hangt, jawel, als los zand aan elkaar en is dus niet stabiel genoeg om in te nestelen. Na het uitschrapen van de gaten, plaatsen we een holle buis gevuld met wadzand in het gat en stampen dat aan met een iets dunnere dichte buis die er precies in past. Tip voor vullers: houd niet je duim tussen de buis en de wand, want dat kan je een blauwe duimnagel opleveren…. Nu is het wachten op het ontwaken in het voorjaar van de kleine insecten als knutjes en luizen waar de oeverzwaluwen uit Afrika rond april op af komen.

C trilplaat zandbed DG (1400x1050)Om al te veel begroeiing in 2018 vlak voor de wand in het Drachterveld te voorkomen, hebben we onlangs een laag grond met riet weg laten halen. Het doorwortelde (!) antiwortel doek is vervangen door nieuw doek, dat is afgedekt met een laag zand. En nu maar hopen dat het laagblijvende wilde mengsel ruigtekruiden er wel in wil groeien na inzaaien dit voorjaar. Boven op de wand was het afgelopen jaar een bloemrijk dak boven de nesten te zien. De eerste IVN-excursie in het Drachterveld is op 27 mei, maar eerder kijken is toegestaan.

H FoToos zomer 2017 (1400x788)Tjalling James

Foto’s Tjalling James, Douwe Greydanus en Toos Brink