Lagune

Wat is een Lagune?

Een lagune is een soort meer dat ontstaat tussen een strand en een schoorwal of strandwal. Een schoorwal is een lange, smalle landtong die gevormd wordt door afzetting van zand in een bocht van de zeekust, en die de bocht op deze manier geheel of gedeeltelijk afsluit van de open zee, veelal evenwijdig aan de kust.

Het afgesloten gebied krijgt naargelang de omstandigheden de volgende naam:
haf als er een rivier in uitmondt,

lagune als er geen rivier in uitmondt,
kustmeer als het volledig afgesloten is.

Lagune OostvoorneDoordat een lagune vaak nog via een kleine inham in verbinding staat met de zee is het water zout, waardoor er veel visserij in natuurlijke lagunes is. Deze inham wordt ook wel zeestraat genoemd en een lagune die erg groot is, wordt ook wel binnenzee genoemd. Voorbeelden daarvan zijn de Middellandse Zee, waarvan de Straat van Gibraltar de inham is en de Zwarte Zee, waarvan de Bosporus de inham is. Een bekende lagune is die in Italië. De lagune van Venetië wordt aan de oostkant met de Adriatische zee verbonden door de Golf van Venetië. In de lagune liggen meer dan 120 eilanden waaronder Burano en Murano.

Zoals bijna alles in dit kleine kikkerlandje is de lagune op het Groene Strand door menselijk ingrijpen tot stand gekomen. Na de aanleg van de Brielse Gatdam in 1966 ontstond het Oostvoornse Meer. Door het wegvalllen van de invloed van het zoute zeewater verzoette het voordien brakke Groene Strand en ontstond er op de voedselrijkere ondergrond een vegetatie van Riet, Duinriet, Harig wilgenroosje en Brandnetel. De duintjes en duinvalleien groeiden snel dicht met Duindoorn en bijzondere natuurwaarden verdwenen.

Deze achteruitgang was aanleiding om in 1992 een project te starten voor natuurontwikkeling op het Groene Strand en de Strandhaak van Oostvoorne. Daarbij werd o.a. een lagune bij het Groene Strand aangelegd. Deze lagune moest aansluiten bij de restanten van het oude, hier en daar nog herkenbare, krekenstelsel.

De dichtgegroeide duinvallei achter de strandhaak werd ontdaan van de verruigde vegetatie en van de oude begroeide strandvlakte werd de bovenlaag afgegraven, waardoor een krekenstelsel met flauwe oevers en ondiep water ontstond. De duinvallei is iets uitgediept om weer bij het grondwater te komen. In de lagune zijn kreken aangelegd met flauwe oevers.

Aan de oostkant kwam onmiddellijk zoet, ijzerrijk kwelwater naar boven. Vanuit het Oostvoornse Meer aan de westkant kwam licht brak water het kreekstelsel binnen. In de loop van de jaren verzoette het water langzamerhand. Om verdere verzoeting van het water te keren, wordt er zout water vanuit de naastgelegen Mississippihaven het meer ingepompt. Het rijke onderwaterleven blijft hierdoor in stand en is voedsel voor onder andere de Lepelaar, Tureluur, Kluut en trekvogels.

Bron : Het Groene Strand van Oostvoorne, Marc Janssen, 2006
Basisrapport, Vertegaal, 2005
Foto : Marian Klok

Marian Klok