Bruin zandoogje

Maniola jurtina

bruin zandoogje bruin zandoogje

Bruine zandoogjes op distelbloemen langs de oevers van de Bernisse, 19 juli 2010.Het krioelde van de Bruine zandoogjes op een mooie zomerse dag in juli bij een aantal distelplanten waar nectar te halen was bij de bloemen. Om elkaar heen dartelende vlindertjes zijn leuk om te zien, ook deze die algemeen voorkomt in ons land in allerlei graslandtypen (behalve waar vaak wordt gemaaid).

Zoals op de vergroting mooi te zien is heeft dit vlindertje bij de top van de voorvleugel een zwarte oogvlek met een wit middenlichtje; ♀ met een brede geelbruine band over de voorvleugel. Deze oogvlekken moeten vogels van het kwetsbare lichaam van de vlinders afleiden. Ze zijn tot ca. 28 mm. lang en de spanwijdte is tot 55 mm.

Vrouwtjes vliegen om voedsel of plaatsen om eitjes af te zetten op te zoeken. De mannetjes hebben een territorium, waarbinnen ze korte vluchten houden op zoek naar een vrouwtje, of "patrouilleren". Ze achtervolgen daarbij ook andere vlinders. Het mannetje omgeeft een vrouwtje met een geurstof, waarna het vrouwtje bij het mannetje komt en de paring plaatsvindt. Vrouwtjes paren meestal op de eerste dag van hun leven als vlinder en doen dat meestal maar één keer. De vlinders leven lang, ca. 30 dagen en komen verspreid over een lange periode uit. Begin juli – eind aug.

Als waardplanten gebruikt het Bruine zandoogje allerlei smalbladige grassen, zoals Beemdgras, Gewoon reukgras, Kweekgras, Rood zwenkgras, Grote vossenstaart en Raaigras. Het vrouwtje zoekt meestal een lage plek in het gras om een eitje op af te zetten. Soms worden eitjes afgeschoten of laat het vrouwtje de eitjes vliegend boven de vegetatie vallen met name als de vegetatie hoog is. Het vrouwtje zet haar eitjes af in verschillende vegetaties en zorgt daarmee voor spreiding van risico.

De rups is helder groen met een bruine rugstreep. Hij is fijn behaard en aan de onderzijde loopt een smalle, witgroene rand. De kop is ook groen. De rups bereikt uiteindelijk een lengte van 25 tot 28 millimeter. De pop is variabel van kleur. Het ei is beige met roodbruine vlekjes en wordt grijs vlak voor het uitkomen.

Bronnen: ANWB natuurgids en Wikipedia.

Mariëtte de Kreij