IVN Oisterwijk 60 jaar

Verslagen van activiteiten in het Jubileumjaar IVN Oisterwijk 60 jaar

 

 

Erwtensoep en wintergasten, een vogelexcursie bij de Leemkuilen

 

IVN-Oisterwijk-60-jaar-01De vogelwerkgroep bijt de spits af in dit jubileumjaar met een vogelwandeling bij de Leemkuilen. Met erwtensoep na afloop.
Het is dit jaar opvallend druk bij deze traditionele vogelexcursie in januari, ruim 60 deelnemers. Zou het de soep zijn? Aan het grijze weer zal het zeker niet liggen, dat nodigt meer uit om lekker thuis op de bank te blijven zitten. Er zijn gelukkig voldoende gidsen en in kleinere groepen gaan we op pad. Want anders dan de titel doet vermoeden, moet er eerst gewandeld worden. Op zoek naar de vogels dus!
Het hele natuurgebied bestaat uit met kleine plassen gescheiden door dammen en moerassig struweel en is ontstaan door de afgraving van leem voor de baksteenfabricage. De grote plas heeft pas later zijn vorm gekregen door zandwinning voor de wegenbouw. Hierdoor is een gevarieerd gebied ontstaan dat plaats biedt aan allerlei vogelsoorten, zowel broedvogels als overwinterende soorten uit het Noorden.

Maar vandaag is het opmerkelijk stil. Door de zachte winter blijven veel meer vogels in Scandinavië hangen wat het ontbreken van typische wintergasten zoals kramsvogel, koperwiek, smienten en nonnetjes verklaart.

IVN-Oisterwijk-60-jaar-02Maar de gids vertelt zoveel over de vogels die we niet zien dat het toch een interessante excursie is. Wat is een tsjakker? Hoe herken je een sijsje? Welk geluid maakt een winterkoning? Je hoeft de vogels niet te zien om toch te genieten.
En bovendien, bij de plas wordt het beter. Futen, meerkoeten, allerlei soorten eenden, aalscholvers en zelfs, juist terwijl een aantal deelnemers het over een naaktstrand heeft, een witgatje. Er wordt wat gelachen maar het blijkt een echt bestaande watervogel te zijn. Als hij wegvliegt is het meteen ook voor iedereen duidelijk waarom hij zijn naam gekregen heeft.

Een leuke waarneming net zoals de wintertaling die prachtig in het zonnetje zit, de slobeend en een groepje dodaars. We kijken met bewondering naar een fuut die een veel te grote vis naar binnen werkt en een enkeling ziet de ijsvogel die laag over het water schiet. De groene specht die zich duidelijk laat horen, is lastig te ontdekken maar dat wordt goed gemaakt door twee boomkruipers die op zoek naar kleine insectjes onvermoeid langs een stam omhoog kruipen om even later weer schuin omlaag naar de volgende boom vliegen. Karakteristiek gedrag volgens de gids.IVN-Oisterwijk-60-jaar-03

De boomklever doet zijn naam eer aan en beweegt moeiteloos omhoog én omlaag langs de stamDe tijd gaat snel, zeker nu inmiddels het zonnetje ook is gaan schijnen en alles nog wat mooier maakt. Maar de soep wacht. Terug bij de auto’s genieten we nog na van alles wat we gehoord en gezien hebben, en vooral van een heerlijke kop erwtensoep met roggebrood. Een mooi begin van de dag.

 

 

 

Filmmiddag in Tiliander


Alweer de derde jubileumactiviteit. Omdat je voor een echt bioscoopgevoel een groot scherm nodig hebt, kwamen wij vandaag terecht bij Cultuurcentrum Tiliander in Oisterwijk. Ondanks de over Nederland trekkende storm Chiara wisten veel bezoekers, variërend in de leeftijd van 8 tot 80 jaar, ons te vinden.IVN-Oisterwijk-60-jaar-04
Nederland is een waterland. Ongeveer een derde ligt onder de zeespiegel. Ons land ligt in de delta van drie grote Europese rivieren: Rijn, Maas en Schelde. Bovendien speelt water een cruciale rol in onze natuur. Verdroging en vernatting van natuurgebieden komen wekelijks in het nieuws. Al met al redenen genoeg om voor deze middag “Holland, Natuur in de Delta” als film te kiezen.

De middag wordt geopend door voorzitter Carlo van Schijndel die nog maar eens uitlegt wat IVN is en wat we zoal doen. Met bijna 600 leden is Oisterwijk de grootste IVN-afdeling in het land. Vaak nemen we de mensen mee de natuur in, maar vandaag doen we het andersom. De natuur komt naar je toe!

“Holland, Natuur in de Delta” van regisseur Mark Verkerk is een film uit 2015. De opnames zijn door 15 verschillende camerateams gemaakt en hebben bijna 2 jaar in beslag genomen. De film opent met de stekelbaars die een lange tocht moet maken van de Noordzee naar de kleine zoetwaterplassen om zich voort te planten. Verder zien we als hoofdpersonen de zeearend, de haas, de bever en het pimpernelblauwtje, een vlinder die bijna uitgestorven was.

Een goede typering van de film wordt gegeven door de dichtregels van Hendrik Marsman aan het begin: “Denkend aan Holland zie ik breede rivieren traag door oneindig laagland gaan”.
Al met al een prachtige film. De tocht van de stekelbaars langs de Deltawerken, de nachtopnames van de bever, een vlucht op de rug van een zeearend, en beelden van rammelende hazen en het ontpoppen van het pimpernelblauwtje laten zien hoe mooi de natuur in Nederland eigenlijk is. Na afloop genieten we met zijn allen nog van een lekker drankje aan de bar en keren we voldaan huiswaarts.

Voor wie er niet genoeg van kan krijgen, is hier de link naar de trailer.

Nieuwjaarsontbijt 2020, een bruisende start van het jubileumjaar


Drukte rond het scoutinggebouw op deze grijze eerste zaterdag van januari. Met de auto, op de fiets, te voet….. vanuit alle richtingen komen IVN-leden hierheen voor het gezamenlijke ontbijt. Sommigen kennen elkaar al jaren, anderen zien elkaar 1 of 2 keer per jaar en hier en daar zijn er onbekende gezichten. Niet zo raar natuurlijk voor een vereniging met bijna 600 leden.

Tot zover is er weinig verschil met 2019 maar als we binnenkomen staan er deze keer glazen champagne klaar, 60 jaar IVN moet immers gevierd worden. Beste wensen worden uitgewisseld, evenals goede voornemens, gezondheidsweetjes en andere plannen. De gezelligheid zit er goed in en het duurt dan ook even voor de ruim 100 aanwezigen aan tafel zitten waar broodjes, eitjes en andere lekkernijen de trek nog wat groter maken.

Maar helaas moeten we ons nog even bedwingen. De speech van de voorzitter, Carlo van Schijndel,IVN-Oisterwijk-60-jaar-05 lijkt wat langer dan anders maar laat zich hier gelukkig makkelijk heel kort samenvatten: we zijn een gezellige vereniging met veel verschillende werkgroepen die op allerlei gebied zeer actief zijn. Maar naast dit jaarlijkse praatje heeft hij dit jaar nog een andere taak, namelijk iets meer vertellen over het jubileumjaar en alle activiteiten daar omheen en het onthullen van het nieuwe IVN Oisterwijk-logo.
Maar nadat het logo bewonderd is kan er toch eindelijk echt gegeten worden.

De activiteitencommissie heeft alles geweldig georganiseerd: het eten maar ook de daarop volgende wandeling. Ongeveer 6 gidsen begeleiden even zovele wandelingen, variërend van een half uurtje Goudkust tot 1,5 uur flink doorstappen. Twee groepen nemen een tablet mee want ook het bioblitzprogramma is hierbij geopend. De bedoeling hiervan is om in een jaar tijd alle flora- en faunawaarnemingen in Oisterwijk te registreren zodat er aan het einde van het jaar een mooi overzicht is. We gokken hierbij op 2020 soorten. En nu moeten, na de korte instructie van Bart van Beerendonk, de eerste waarnemingen natuurlijk ook meteen ingevoerd worden. En het is meteen bingo, één groep ziet en hoort een raaf, toch een mooie soort.
Maar ook de andere wandelingen vallen in de smaak, de gidsen zijn goed voorbereid en zelfs tijdens de bebouwde-komwandeling worden er leuke nieuwtjes verteld bijvoorbeeld over de ontwikkeling van Kleine Hei naar Goudkust.

Bij terugkomst nog een kopje koffie of voor de liefhebber een glaasje vlierbessenlikeur en voor we het weten is het tijd om naar huis te gaan. Al met al een zeer geslaagde aftrap.De volgende activiteit is op zondag 26 januari. Er is dan een vogelwandeling bij de Leemkuilen die wordt afgesloten met een kom erwtensoep.

Wildcamera in uw tuin

Dit jaar heeft de Zoogdierenwerkgroep in het kader van het 60-jarig bestaan van de vereniging een project opgestart met de naam ‘Camera in de tuin’.
De bedoeling was om inwoners van gemeente Oisterwijk kennis te laten maken met de natuur in hun eigen tuin. Door inwoners actief te betrekken bij dit project wordt hun enthousiasme en betrokkenheid voor de natuur in hun directe leefomgeving vergroot en worden ze mogelijk gestimuleerd om hun tuin natuurvriendelijker in te richten.
Na een stukje in de IVNieuwsgierig en een oproep in het blad ‘De Uitstraling’, hadden zich verschillende deelnemers aangemeld. Maar na de start in januari, waarbij ook LOVO aandacht heeft besteed aan het project, kwam de coronacrisis waardoor het project een paar maanden stil heeft gelegen.
In mei van dit jaar zijn we weer opgestart, rekening houdend met de geldende coronamaatregelen. De deelnemers waren zeer enthousiast en onder het genot van een kopje koffie werd hen de werkwijze van de camera en het doel nog eens uitgelegd.
Wildcamera-01De camera werd zoveel mogelijk op een rustige plek in de tuin geplaatst. Tevens werd er een blikje sardientjes op een paaltje bevestigd, op ongeveer 150 centimeter voor de camera. Tevens werd er soms nog wat extra lokvoer neergelegd.

Na 2 à 3 weken werd de camera weer opgehaald en konden de deelnemers de beelden op hun eigen computer bekijken. Niet alleen zoogdieren maar ook veel soorten vogels kwamen op de foto. Wat betreft de zoogdieren kwamen vooral bosmuizen en veldmuizen in beeld. Soms een eekhoorn of een egel en zelfs een keer een steenmarter.
Maar de hoofdmoot werd gevormd door katten, of dit nu verwilderde katten of katten van buren waren, was niet altijd duidelijk.

Wildcamera-02Wildcamera-03Verrassend was dat er toch af en toe een egel in de tuin werd gezien. Een dier dat het tegenwoordig heel moeilijk heeft.
Er vallen nogal wat verkeersslachtoffers en daarnaast is het voor de egel moeilijk om de tuinen te bereiken, omdat die vaak aan drie zijden behalve aan de straatkant afgesloten zijn met gaas of een schutting. Daardoor moeten de egels om een tuin te kunnen bereiken via de straat, met alle gevolgen van dien. Een kleine en eenvoudige oplossing is om in de schutting of gaas een gat te maken van 15 bij 15 centimeter zodat tuinen weer met elkaar verbonden zijn De egel vindt zijn weg dan wel. Ook de verstening van tuinen speelt hem parten, want daar vindt hij geen voedsel. Een ander probleem wordt gevormd door robotgrasmaaiers, die vooral jonge egels verwonden of doden. Door deze machines alleen overdag te gebruiken, vermijd je ongelukken omdat egels voornamelijk in de nacht actief zijn.
Klik hier voor een hele mooie ‘Egelgids’ van Natuurpunt uit België. Omdat veel activiteiten in het kader van het 60-jarig bestaan een jaar zijn opgeschoven, zullen wij ook het komende jaar deze activiteit voortzetten. Dus inwoners van Oisterwijk en IVN-leden kunnen zich nog steeds aanmelden voor dit project (zoogdieren@ivnoisterwijk.nl).

Jan Fonken, coördinator zoogdierenwerkgroep