Column 2017-25 Een episode uit het leven van onze merels

IVN DRVU - Column Natuur Dicht Bij HuisMet venijnige rukken trok ze gras uit een vergeten bloempot op ons balkon. Snavels vol nestmateriaal bracht ze hoog in een conifeer naast ons huis. Een conifeer die een week later nog gesnoeid zou worden.

We hebben haar nog toegeroepen: "Stop, maak je nest ergens anders", maar ze luisterde niet. De hoveniers hadden opgelet, zeiden ze, maar later lag er wél een 'leeg' nest in het gras. Moeder merel keek wat ontredderd toe vanaf een tak naast de gesnoeide boom. Misschien was er één ei verloren gegaan; niet méér, want de legdwang stopt direct als er geen nest is.

De merelman treurde niet lang. 's Avonds zong hij op de nok van het dak alweer zijn, melodieuze, weemoedige lied. Moedermerel zocht al snel weer materiaal voor een nieuw nest. Zij wilde met hem verder. Hij had haar verleid met zijn zang. Zijn repertoire bevatte vele variaties. Die had hij aangeleerd in de voorafgaande jaren, dus was hij een echte overlever. Waar ze hem óók op uitgekozen had was zijn fel oranje-gele snavel.

Ze wist met merelintuïtie dat hoe meer oránje, hoe sterker de man.
Voor deze kleur is veel carotenoïde nodig. Dat pigment is ook nodig voor de afweer tegen ziekten. Hoe gezonder de man, hoe meer carotenoïde hij óver heeft en hoe oranjer de snavel. Ook de diepzwarte kleur van zijn verenpak wees op een fitte man. Zo'n man kan goed voedsel zoeken en zorgt daarmee voor sterke jongen, die later ook weer die intense kleuren zullen hebben.

Ma merel legt snel een stuk of vier eieren en broedt ze in twee weken uit. De ouders brengen om beurten lekkere hapjes, eerst in het nest en daarna 3 weken op de grond of op lage takken. De ouders nemen elk een aantal jongen onder hun hoede. Uit onderzoek is gebleken dat de jongen die door vader verzorgd worden een grotere overlevingskans hebben dan de jongen die aan moeders zorgen zijn toevertrouwd.

Moeder is namelijk al met de voorbereidingen voor een volgend legsel bezig. Mocht ze weer gaan broeden dan zal de merelman de zorg voor het hele gezin op zich nemen. Als hij dat goed doet mag hij ook vaderen over de toekomstige nakomelingen. Maar intussen, als pa merel even niet kijkt, lonkt zij stiekem naar de buurman; die ziet er ook fit uit en zingt hij niet net iets mooier?

Gerda Veth
IVN-natuurgids

Digitale krantversie Column 2017-25, 210617, pagina 6

Naar Columns 2017