Natuurlijk mogen de Bedafse Bergen niet ontbreken in de rij van natuurgebieden rondom Uden. Immers, generaties Udenaren hebben hier een deel van hun vrije tijd doorgebracht.

Ligging
Het gebied ligt ten westen van Uden, ongeveer in de driehoek Uden, Vorstenbosch, de Rakt, pal tegen de buurtschap Bedaf aan. Aan die buurtschap dankt het gebied zijn naam; Bedaf zou iets als “verder af, verder weg” betekenen. Het gebied is niet zo groot, je loopt er gemakkelijk in een paar uurtjes door heen.

Beheer
De Bedafse Bergen horen bij de gemeente Uden; die zorgt bijvoorbeeld voor onderhoud en aanleg van wandelroutes; na de aanleg van de A-50 en de daarmee gepaard gaande compensatie van verloren gegane natuur, grenzen de Bergen direct aan de Maashorst. Samenwerking met Staatsbosbeheer, die de Maashorst beheert, zal dan ook nodig zijn.

Het ontstaan van de Bedafse Bergen
De Bergen hebben er niet altijd zo uitgezien als wij ze nu kennen. Zo’n 4000-5000 jaar geleden was Brabant bedekt met een laag zand waarop vooral eikenberkenbos groeide. Rond 1100 gingen zich boeren vestigen langs de Leigraaf en ze legden akkers aan. Ze lieten hun vee grazen in de bossen. Jonge scheuten en jonge boompjes werden opgegeten en zo langzamerhand veranderde het bos in heideveld. Die plagden de boeren af om te mengen met de schapenmest. Waar geen heide meer groeit, komt de zandlaag bloot te liggen en om het stuiven tegen te gaan legden de boeren aan de rand van hun akkers houtwallen aan. Dat zijn eikenhoutwallen die nu nog steeds zo kenmerkend zijn voor de Bedafse Bergen.

Tot ca. 1900 heeft deze situatie voortbestaan. Daarna trokken de boeren zich terug en werden er vooral grove dennen aangeplant. Het hout werd als stuthout in de mijnen gebruikt.

Landschapselementen
Kenmerkend voor de Bedafse bergen zijn natuurlijk het stuifduinen en zandvlakten, en niet te vergeten de eikenhoutwallen.

Verder is er een stukje (oorspronkelijke !) heide over. Door die heide kun je heel mooi het oude karrenspoor zien lopen; dat was vroeger de kortste verbinding tussen Uden en Den Bosch.

Een derde landschapstype is het bos; we vinden er loofhout (vooral eiken, berken, vogelkers, sporkehout (ook wel vuilboom of pinnekeshout genoemd), en naaldbomen, zoals de grove den, sparren en zeedennen. 

Tenslotte zijn er nog de akkers, wegbermen en slootkanten, waar een grotere diversiteit aan planten te vinden is dan op de schrale gronden van de Bergen; door bemesting krijgen allerlei planten die van stikstof houden hier een kans.

Door de Bedafse Bergen is een route uitgezet die langs al deze landschapstypen leidt. Volg daarvoor de gele paaltjes.

Flora
Het gebied is niet zo erg rijk aan planten, d.w.z. dat alleen planten die genoegen nemen met heel schrale grond hier een kans krijgen. Heide hoort daarbij, maar ook allerlei mossen, grassen en varens kun je hier vinden. Van de bomen doen de eik, de grove den en de berk het goed; in het bos staan struiken als vogelkers en kamperfoelie.

Bloeiende planten groeien vooral in de bermen en langs de slootkanten; daar is meer licht, en als de sloot langs een akker ligt, ook meer voedsel.

Fauna
Grote zoogdieren zul je er niet gemakkelijk aantreffen; er zijn wel vossen en ook reeën, maar die laten zich overdag zeker niet zien. Eekhoorns kruisen nog wel eens je pad en dat er konijnen en muizen leven zie je aan de sporen die ze nalaten.

Eerder kom je vogels tegen: het goudhaantje dat in de toppen van de bomen zit te fluiten, merels, roodborstjes, fluiters, vinken, verschillende soorten mezen en in het voorjaar kun je op de grens van bos en heide de boompieper zijn glijvluchten zien maken.

Insecten zijn er genoeg; wantsen, kevers, vliegen, vlinders; als je ’s zomers in het gras gaat zitten, zie je ze vanzelf.

Bedreiging
Bedaf is van oudsher gebruikt als plek om te recreëren. Die recreatie is nog steeds een belangrijk aspect en ze vormt tevens een bedreiging voor het gebied. Planten- en dierenleven  hebben te lijden van de steeds intensievere recreatie; toch is het niet de bedoeling dat mensen er weg blijven; er moet evenwicht gevonden worden tussen wat de resterende natuur kan verdragen en wat recreanten toegestaan kan worden.

Een andere bedreiging is de grondwaterstand; tot een jaar of 5 geleden groeide er op de heide nog dopheide; nu is die verdwenen. Maar wie weet wat de gevolgen zullen zijn van het dempen van de sloot die in het nieuw aangekochte gebied ligt. De grondwaterstand zal zeker stijgen en misschien komen dan de dopheide en zelfs de wolfsklauw terug.

Vermesting is een derde bedreiging. De vergrassing van de bosbodem en het oprukken van de rankende helmbloem zijn hiervan voorbeelden. Het is nog even afwachten welk effect de uitbreiding met de compensatiegronden voor de vermesting heeft.